Trong giây lát, Khâu Vân Bằng không phân biệt rõ đây là thính giác chân thực hay là ảo giác không thật. Trên thế gian này anh ta thường thường khiến người khác, cũng khiến cả bản thân không nhận ra sự khác nhau giữa chân thực và hư ảo.
Khi chỉ trong một đêm gió lạnh hầu như quét sạch những chiếc lá còn lại trên cây, khi người đạp xe trên đường cái đội gió lạnh cuốn theo lá khô và cát sỏi thổi túi bụi vào mặt, phải nhắm mắt lại mà đi, thì mùa đông khó chịu lại sắp sửa bắt đầu.
Đây là mùa đông thứ ba Khâu Vân Bằng sống ở Kinh thành. Mùa đông này giống như một cái thòng lọng màu gang xám định siết chết anh ta trong cái thế giới không thuộc về anh ta. Khi anh ta đứng trên tầng nóc Toà văn phòng cơ quan bộ cao ngất bên phố Tràng An nhìn xuống Kinh thành, Kinh đô mù mịt trong biển khói, các cụm nhà lầu san sát như rừng, đều có vẻ lạnh lẽo và xa lạ so với hai năm trước anh ta vừa đặt chân đến.
Cách đây không lâu, Toà văn phòng cao cao này còn giống như một cái đệm ngồi rất êm, đệm ở dưới mông anh ta ngồi thiền, khiến anh ta từ một độ cao thư thái tưởng tượng ra vương quốc khổng lồ mấy chục tỉ, mấy trăm tỉ mà anh ta sẽ tạo dựng. Chẳng mấy chốc, tất cả đều chập chờn lay động như có như không.
Dư luận anh ta là kẻ lừa đảo đang như gió nổi lên từ bốn phía.
Đổng Thành Chí chuyên gia chất bôi quét chống thấm và Tông Tiểu Lâm giới thiệu Đổng Thành Chí với Khâu Vân Bằng rêu rao khắp Kinh thành anh ta là tên lừa đảo. Một loạt nhà văn hoá cùng với anh ta xây dựng Câu lạc bộ siêu thị danh nhân văn hoá đầu tiên, từ vợ chồng Tang Đại Minh đến nhà văn Viên Phong, chuyên viên nghiên cứu kinh tế chiến lược Cao Mục và giáo sư Sở nghiên cứu khoa học hành vi Hồ Dã Bình, trong phạm vi họ có thể làm được, cũng tuyên truyền Khâu Vân Bằng là kẻ lừa đảo.
Nhưng trong tình hình hệ thống tín dụng của anh ta tan rã từng mảng, anh ta có thể duy trì nổi trong lúc hầu như không có một xu trên người, chính là vì anh ta ngoan cường, là vì lý luận thòng lọng của anh ta kì ảo, tuyệt diệu vô cùng, là vì anh ta tin tưởng, trên thế gian này, người và vật ở gần bao giờ cũng dễ tròng hơn người và vật ở xa.
Mặc dù thế giới rộng lớn có bao nhiêu dư luận công kích, anh ta vẫn có thể tròng được đám người bên cạnh bằng sự thêu dệt các loại lợi ích và lối nói đàng hoàng của mình. Trong phạm vi bên anh ta, giọng nói của anh ta kín kẽ và lấn át. Anh ta đều có thể giải thích hết sức xác đáng mọi điều công kích ở bên ngoài. Xưa nay anh ta tin tưởng một nguyên tắc: Trên thế gian ai ai cũng có lòng tham, chỉ cần có lòng tham là anh ta dắt mũi được. Anh ta không cần mọi người đều tin tưởng nhân cách của anh ta, Anh ta chỉ cần làm cho mọi người đều tin đi với anh ta có thể thực hiện lợi ích là đủ, chẳng phải con người bị lợi ích sai khiến đó ư?
Hiện nay, Toà nhà lớn cơ quan bộ cũng liên tiếp phát lệnh trục xuất. Ngay đến tiền điện thoại và tiền thuê phòng làm việc trong toà nhà lớn này anh ta cũng khó trả nổi. Nhưng cho dù đứng trước bức tranh gió bắc lượn lờ, anh ta vẫn có thể phác hoạ tương lai phía trước hình như rất huy hoàng.
Anh ta phải càng tự tin, càng lạc quan hơn bất cứ lúc nào. Có lẽ khi anh ta ở một mình, anh ta sẽ ngồi xếp bằng trong mơ mơ màng màng, tay đếm chuỗi tràng hạt, cặp mắt hõm sâu trên khuôn mặt hốc hác, linh hồn phiêu diêu khắp trời nam đất bắc.
Mỗi khi bên cạnh có Thẩm Tây Muội, Ngô Tiểu Ngưu và những người bị anh ta tròng chặt bám theo anh ta trong thời gian gần đây, anh ta sẽ giả đò tỏ ra rất thư thái, đang suy tưởng ở tấm siêu thoát tôn giáo, suy tưởng đạo lý tính mạng, suy tưởng đạo lớn trong thiên hạ.
Anh ta sẽ thao thao bất tuyệt nói về “Đạo đức kinh ”, Kinh Phật, “Kinh Thánh”. Trong giảng giải xuất thế thao thao bất tuyệt, anh ta lại sẽ nẩy ra ý tưởng thao tác nhập thế, biến ý tưởng này thành từng chiếc, từng chiếc thòng lọng thực tế, tròng lên đầu người chung quanh: Dự án này, dự án kia, giả tưởng này, giả tưởng kia, khiến những người kém xa trí thông minh của anh ta cảm thấy một thứ hưng phấn mung lung mà thực tế.
Nhưng anh ta thật sự cảm thấy nỗi đau khổ trong mùa đông này.
Mặc dù cố gắng như thế nào, Kinh thành rộng lớn càng ngày càng xa lạ đối với anh ta. Liên lạc điện thoại của anh ta càng ngày càng ít. Người xúm xít đi theo cũng càng ngày càng rơi rụng. Những phòng làm việc anh ta chiếm hữu trên tầng nóc Toà văn phòng cơ quan bộ càng ngày càng thưa vắng. Rất nhiều phòng làm việc suốt ngày khoá cửa im ỉm, đã bị phủ bụi.
Phòng làm việc của anh ta, ngoài Thẩm Tây Muội còn biết cầm dẻ lau đến lau, những người khác cũng không còn đến ton hót và hầu hạ ân cần. Khi anh ta ngồi trên xô pha đếm tràng hạt, thường cả ngày không có một hồi chuông điện thoại, đúng là có một cảm giác tu hành riêng ở nơi núi sâu rừng thẳm.
Gió lạnh từ bức tranh mùa đông giá buốt thổi đến, đập ình ình lên kính cửa sổ. Bên ngoài cửa sổ một màu u ám, không có bất cứ tin tức gì.
Thế giới này quả thật đã không có cơ hội nào giành cho anh ta nữa.sao? Quả thật không giành cho anh ta một sự chiếu cố nào về chênh lệch thời gian của hệ thống tín dụng mà anh ta đã tốn bao công sức tạo dựng? Không còn để cho anh ta chi trước một chút gì nữa sao? Anh ta chỉ cần lại chi trước một tí chút tín dụng, có thể vay được một khoản tiền nhỏ, sẽ có thể vực lại hệ thông tín dụng sắp tan rã. Tại sao thế giới này lại không giành cho anh ta một cơ hội?
Trong phòng làm việc vắng vẻ u ám, trước bức tường trắng nhờ nhờ, trước mắt anh ta đột nhiên hiện lên khuôn mặt to bè đầy nếp nhăn của Vua chạm trổ rễ cây. Cũng hiện cả lên cảnh tượng anh ta xem bói trên núi La Phù năm xưa.
Hai câu răn dạy của Vua chạm trổ rễ cây tặng anh ta đột nhiên vang vọng bên tai:
Đây đi Bắc quốc không có lối
Quay về bốn phía trắng mênh mông.
Linh hồn anh ta bị chấn động mạnh mẽ, có một cảm giác số phận bi đát đang đổ xuống đầu.
Nhìn thấy một cậu bé quần áo rách rưới, lặn lội gian nan trong gió tuyết, tiếp theo lại nhìn thấy một ông già gù lưng mặc bộ quần áo đen loạng choạng lần từng bước khó nhọc giữa cánh đồng tuyết. Chiếc gậy màu đen chống lộc cộc trước mặt dò đường, dấu chân rời rạc để lại sau lưng. Nơi gần là dốc núi nhấp nhô, nơi xa là rừng cây đen ngòm và ngôi nhà dột nát hiểm ác khôn lường.
Lướt qua trước mắt đều là từng bức tranh mùa đông. Câu truyện của anh ta ở Kinh thành có lẽ là những câu truyện của mùa đông.
Anh ta không cần những suy tưởng về số mệnh. Anh cần hành động kiên định nhập thế. Hôm nay anh ta đến khách sạn Thế Kỷ Mới, chuẩn bị thăm một người bạn cũ đến từ Quảng Châu.
Sảnh lớn đàng hoàng tráng lệ. Anh ta ngồi chờ trên ghế xô pha. Chung quanh là từng bàn từng bàn cà phê, là lối đi trải thảm đỏ, là trung tâm bán hàng rực rỡ loá mắt, là những cô gái phục vụ mỉm cười, là cửa kính quay tròn, là một thế giới dịu dàng sang trọng.
Bên ngoài hết chiếc xe con này đỗ, đến chiếc xe con kia phóng đi. Cửa kính xoay tròn, đàn ông đàn bà trang phục lộng lẫy ra vào nườm nượp. Khi khách nước ngoài cắp cặp da, khí thế hiên ngang bước qua bên cạnh, khi những cô gái xinh đẹp kênh kiệu đi qua bên thân, anh ta đều cảm thấy mình ngồi đây hèn kém và bủn xỉn.
Trước kia sự bủn xỉn và hèn kém này anh ta có thể được cân bằng bởi lòng kiêu hãnh tự tin hàng trăm lần của bản thân, bởi thực lực và trí tuệ sử dụng tiền bạc, thậm chí thăng hoa thành sự miệt thị mạnh mẽ. Nhưng trong giờ phút này, anh ta cảm thấy mình suy nhược rệu rã. Anh ta miễn cưỡng ngồi tại chỗ, chờ đợi cuộc hò hẹn nên nói là đúng giờ.
Giữa lúc này một đám người khí thế hiên ngang từ lối bên kia đi tới, thu hút ánh mắt của rất nhiều người trong sảnh lớn. Mấy vị cha cố đi theo một ông già cao lớn cử chỉ khoan thai. Mấy vị cha cố được trang phục tôn giáo và vẻ mặt nghiêm túc đặc biệt của họ nói lên thân phận, còn ông già mà họ đi theo khí chất khác thường. Mái tóc bạc trắng của ông toát lên vẻ đức cao vọng trọng. Ông mặc bộ con lê màu thẫm đường ly là thẳng tắp, trên cổ áo sơ mi trắng như tuyết thắt một chiếc ca la vát màu đỏ tươi.
Khi mọi người bị thu hút bởi khí thế của đám đông, đám đông đi càng gần Khâu Vân Bằng. Vừa nhìn thấy họ, Khâu Vân Bằng đã chột dạ, anh ta nhận ra ông Hoàng trong Uỷ ban quản lý điều hành sự vụ tôn giáo. Khi ông Hoàng được đám nhân sĩ tôn giáo xúm xít đi tới, hoàn toàn không chú ý đến Khâu Vân Bằng. Bởi vi anh ta lùn nhỏ, bởi vì khuôn mặt anh ta không nổi bật, bởi vì anh ta u ám mờ nhạt.
Trong giây lát, Khâu Vân Bằng không biết nên đứng dạy hay không. Né tránh, hình như không lịch sự, đứng dạy lại có phần đường đột.Giữa lúc ông Hoàng được đám đông xúm xít đến gần hơn, Khâu Vân Bằng có vẻ lúng túng, ngượng ngùng đứng dạy.
Anh ta đứng dạy đã khiến ông Hoàng chú ý. Anh ta đứng dạy cũng khiến ông Hoàng nhận ra anh ta. Khâu Vân Bằng cảm thấy ông Hoàng đã nhận ra mình, liền nở nụ cười tỏ vẻ lễ phép, muốn chào hỏi ông Hoàng.
Bằng ánh mắt uy nghiêm, từ trên cao nhìn xuống, ông Hoàng chỉ nhìn anh ta một cái, như không quen biết, rồi đi qua trong đám người tuỳ tùng.
Nhìn đám người này đi ra khỏi cánh cửa kính, nhìn thấy từng chiếc, từng chiếc xe con sang trọng đón họ đi, Khâu Vân Bằng lùn lùn đứng tiu ngiủ tại chỗ, xách cái túi điện thoại di động đã từng trải bãi biển nương dâu, lên thác xuống ghềnh, đứng một lúc anh ta cảm thấy cổ họng khô rát, ánh mắt thẫn thờ vì bị đả kích.
Vừa ra khỏi cổng lớn khách sạn Thế Giới Mới, lại gặp ông Tôn của Hội giao lưu văn hoá Trung Hoa. Ánh mắt sáng quắc của ông Tôn nhận ra anh ta trước, cũng có thể ông Tôn cảm thấy đột ngột quá, không có sự chuẩn bị tư tưởng, cho nên trong giây lát đã gật đầu chào anh ta một cách gấp gáp, miễn cưỡng. Khi Khâu Vân Bằng định bước lên chào và chuẩn bị thăm hỏi liên lạc, thì hiển nhiên ông Tôn đã quyết định tỏ thái độ đối với anh ta, quay sang nói chuyện với người bên cạnh, bước lên bậc thềm, đi qua cửa kính quay, đi vào trong nhà.
Loáng thoáng nghe thấy ông Tôn nói:
- Đấy là anh chàng họ Khâu, tên lừa đảo.
Trong chớp mắt anh ta không phân biệt rõ đó là thính giác chân thực hay là ảo giác giả.
Trên thế gian này anh ta thường thường làm cho người ta, cũng làm cho bản thân không phân rõ sự khác nhau giữa chân thực và ảo giác.
Sau mấy đòn đau liên tiếp, Khâu Vân Bằng đi ra phố. Đường phố mùa đông gió rét thấu xương. Người qua lại thưa thớt. Các cửa hàng hai bên phố đều vắng vẻ, buồn tênh trong gió rét.
Trời đã muộn, không cần thiết phải trở về Toà nhà văn phòng lớn cơ quan bộ, anh ta vẫy một chiếc xe ta xi về chỗ ở.
Anh ta vừa nghĩ làm thế nào để tiếp tục dây dưa kéo dài tiền thuê nhà, vừa bắt đầu sờ tìm chìa khoá trên người. Trời đã tối, không biết vừa giờ mình tự rót tự uống như thế nào trong quán bình dân, anh ta hơi chếnh choáng, loạng choạng kéo cửa căn hộ đơn nguyên.
Đột nhiên, một cái bao tải sù sì chụp lên đầu anh ta, tiếp theo là một trận tay đấm chân đá túi bụi, đánh đau tới mức mắt nẩy đóm đóm, lăn kềnh ra đất. Phía bên kia không biết có bao nhiêu người, vừa đá vừa dọi anh ta huỳnh huỵch.
Biện pháp duy nhất của anh ta là co dúm người, hai tay ôm chặt đầu chịu đòn, che kín bụng và bộ phận nguy hiểm của đàn ông, cứ dơ vai, dơ lưng, dơ mông ra chịu đòn trong bóng tối.
Trước khi bọn kia bỏ đi, anh ta nghe thấy một giọng nói lạ ném lại một câu:
- Thằng cha họ Khâu, đây là sự báo ứng đáng đời của mày!
Tiếng bước chân đi xa, anh ta rên rỉ dãy dụa trên đất, cố sức tháo chiếc bao tải trùm kín đầu. Toàn thân dính đầy bụi đất, mặt bê bết máu, quần áo bị xé rách, văng mất một bên giầy, gọng kính cũng bị gẫy.
Anh ta sờ soạng tìm được giầy, nhặt lại kính, bám tường lệt bệt, vất vả lắm mới bước được lên hai ba bậc thềm, về đến căn hộ của anh ta ở gác một, lâu lắm mới mở được cửa.
Mất quá nhiều sức lực mới khoá được cửa phòng chống trộm. Lấy lưng tựa vào cửa gỗ để đóng cửa. Cứ thế, anh ta tựa lưng vào cửa thở rốc. Anh ta không dám bật đèn, mò mẫm trong đêm tối, lần đến ghế xô pha.
Trong đêm ấy người anh ta đau ê ẩm. Xương sườn bị gẫy, sờ tay vào cũng thấy, không biết một hay hai rẻ. Anh ta không nằm nổi, đành phải kiên trì lê ra nhà vệ sinh, rà mò vòi nước, dùng khăn mặt khe khẽ lau sách chất “ bôi quét ” đất lẫn máu nhày nhụa trên mặt, không để va đau mình. Sau đó anh ta mò vào gian tu hành xuất thế, nhờ ánh đèn đường lờ mờ bên ngoài hắt vào, nằm phủ phục xuống đất trước tượng Phật.
Anh ta không còn sức để khấu đầu mấy trăm cái. Anh ta chỉ khấu đầu một cái rõ dài thay cho tất cả. Anh ta không biết mình nằm phủ phục đã một tiếng hay hai tiếng đồng hồ. Cách một chiếc thảm mỏng, anh ta cảm thấy nền xi măng lành lạnh. Anh ta cung phụng toàn bộ linh hồn trước tượng Phật. Anh ta phải xuất thế. Anh ta không bao giờ còn muốn chịu đầy đoạ khổ sở ở cõi người.
Không biết đã bao lâu, có thể vì lại có người đi qua hành lang, có tiếng động lên xuống cầu thang sau nửa đêm về sáng, anh ta bò dạy về ghế xô pha ở gian giữa, cắn răng chịu đau ở xương sườn, bắt đầu ngồi xếp bằng, nhẩm đọc kinh, cho đến lúc trời sáng.
Mười ngày sau, vị Cao tăng Thanh Hải lại đến Kinh thành.
Anh ta chính thức qui y vị Cao tăng này.
Vì việc này, anh ta đã bày ra một nghi lễ long trọng tại khách sạn Vương Phủ nơi Cao tăng ăn nghỉ. Trong phòng khách của Cao tăng, người ngồi kín chỗ. Cao tăng ngồi xếp bằng trên xô pha, mọi người ngồi quây tròn chung quanh. Khâu Vân Bằng ngồi xếp bằng trên thảm nền nhà bên cạnh Cao tăng.
Nghi thức Phật giáo cần phải làm, kể cả rót nước lên đỉnh đầu, đều đã làm xong. Khâu Vân Bằng bắt đầu phát biểu. Những người có mặt hôm nay phần lớn do anh ta mời đến, gồm Thẩm Tây Muội, Ngô Tiểu Ngưu, có cả Lý Hoành Sơn của ngân hàng, cùng Hà A Na của Lý Hoành Sơn, còn có cả mấy đàn ông đàn bà vẫn bị anh ta tròng chặt.
Anh ta tỏ ra vô cùng thành kính đối với tôn giáo, nét mặt trang nghiêm, siêu thoát hẳn đối với trần thế. Thẩm Tây Muội, Ngô Tiểu Ngưu, Lý Hoành Sơn và Hà A Na đều chăm chú nhìn anh ta. Nếu không có lối nói anh ta phải qui y Cao tăng Thanh Hải, thì những người như Lý Hoành Sơn rất khó bị anh ta mời đến.
Lý Hoành Sơn đầu hói nhẵn thín ngồi tại chỗ. Ông ta cũng tỏ ra rất hào hứng đối với nghi thức tôn giáo. Hà A Na cũng bị khiếp vỉa trước không khí trang nghiêm đặc biệt này.Trên khuôn mặt hiện rõ phong trần của Hà A Na, toát lên vẻ ngây thơ vốn có của cô bé.
Thẩm Tây Muội lặng lẽ ngắm nghía tất cả. Từ khi sinh ra, chị ta đã hết sức kính nể và mê tín đối với tôn giáo. Cho nên khi Khâu Vân Bằng tổ chức nghi lễ trang nghiêm này, chị ta răm rắp lĩnh hội tất cả.
Với giọng nói khác hẳn ngày thường, Khâu Vân Bằng đã nói chuyện với mọi người, y như cáo biệt với một cuộc sống trang nghiêm. Anh ta nói:
- Bắt đầu từ hôm nay, tôi chính thức qui y Phật giáo. Thật ra trước đó trái tim tôi đã qui y Phật giáo từ lâu.Chỉ riêng khấu đầu dài trước Phật, tôi đã từng khấu đầu hơn ba mươi vạn chiếc. Hôm nay tôi quyết định hoàn toàn qui y Phật giáo.
Tại đây, tôi không thể nói ngông, tôi phải chịu trách nhiệm trước mỗi lời nói. Tôi đến Kinh thành vốn là để định làm văn hoá. Khi làm văn hoá tôi đã bỏ ra một số tiền, không nhiều lắm, sở dĩ tôi không mạnh chân mạnh tay, là bởi vì tôi muốn thử xem, không dựa vào tiền bạc, chỉ dựa vào văn hoá, dựa vào tín ngưỡng, liệu có thể tạo ra một cục diện lớn.
Chính là trong thao tác hai năm qua, tôi đã tìm ra quê hương tinh thần của mình. Từ hôm nay trở đi, tôi sẽ giành toàn bộ mạng sống trong việc tuyên truyền ca tụng văn hoá Phật giáo.
Khi tôi không điều động càng nhiều tiền của mình ở Hải Nam đến, đây là một quan điểm, một cách làm của tôi, cũng là tìm cho mình một một biện pháp tu khổ hạnh. Lối tu hành này hôm nay coi như chấm dứt. Có thể tu được những người bạn như anh chị em chúng ta đây là thành quả nhập thế của tôi. Vừa giờ tôi đã nói với sư phụ, tài sản một vài trăm triệu của tôi ở Hải Nam sẽ dần dần từng bước, chia ra từng đợt quyên tặng toàn bộ cho sự nghiệp Phật giáo, sử dụng hết vào việc xây dựng đền chùa và tuyên truyền chân lý Phật giáo.
Để sắp xếp công ty còn lại ở Kinh thành, cũng là để đánh giá nhất định đối với công lao vất vả của bạn bè đã hợp tác với tôi hai năm nay, tới đây tôi chuẩn bị điều từ Hải Nam đến mười triệu, chuyển vào tài khoản của Công ty Hằng Đại Cửu Viễn. Tôi sẽ để lại giấy uỷ nhiệm, giao cho Thẩm Tây Muội toàn quyền quản lý, từ đó, Công ty Hằng Đại Cửu Viễn do Thẩm Tây Muội đứng ra thay mặt tôi cai quản.
Mười triệu này, ngoài việc để trả một số nợ của Công ty Hằng Đại Cửu Viễn ở Kinh thành, phần còn lại do Thẩm Tây Muội bố trí cho mọi người, tiếp tục thao tác trong hệ thống thao tác của Công ty Hằng Đại Cửu Viễn. Ai không muốn ở lại đây công tác, cũng do Thẩm Tây Muội cấp cho một khoản thích đáng, để ai ai cũng được quả thiện, ai ai cũng có lối thoát.Tôi đã viết xong giấy uỷ nhiệm, sáng sớm nay đã giao cho Thẩm Tây Muội.
Thẩm Tây Muội gật gật đầu. Sáng sớm nay Khâu Vân Bằng đã trao giấy uỷ nhiệm cho chị ta. Chị ta đã rụt rè thận trọng nhận giấy. Đối với chị ta, giấy uỷ nhiệm, tiến có thể công, rút có thể thủ. Không muốn nhận uỷ nhiệm, xé đi cũng xong, muốn nhận uỷ nhiệm, thì đây là một bằng chứng. Chị ta vẫn chưa biết, xét đến cùng, Khâu Vân Bằng định chấm dứt cái trò này như thế nào.
Nhưng hôm nay, trước mặt vị Cao tăng Thanh Hải, sau khi làm xong nghi thức qui y, Khâu Vân Bằng lại nói như thế, làm cho Thẩm Tây Muội xưa nay vốn kính nể Phật giáo cũng bị khiếp vía từ nơi sâu kín của linh hồn. Chị ta thật sự tin tưởng cử chỉ của Khâu Vân Bằng, thậm chí chị ta cho rằng, có thể Khâu Vân Bằng xuất gia tu hành trong ngày một ngày hai.
Vị Cao tăng Thanh Hải ngồi thiền cao hơn hẳn anh ta, lần đếm chuỗi tràng hạt trong tay, ánh mắt bao quát hiện trường, không có bất cứ biểu thị gì.
Khâu Vân Bằng lại nói:
- Mong mọi người đi tử tế trên con đường tu hành nhập thế. mong mọi người làm việc theo nguyên tắc làm người cần phải có trong thiên hạ. Người xưa nói: Trái tim công bằng thì việc gì phải đề phòng cảnh giác, việc làm ngay thẳng thì việc gì phải vất vả tu thiền. Mọi người ai cũng có trái tim công bằng, việc làm ngay thẳng, cũng là hành vi tu hành tử tế. Còn tôi, có thể bố trí xong mọi việc, bàn giao xong cho Thẩm Tây Muội, sẽ đi khỏi Kinh thành. Cũng có thể xa một thời gian ngắn, sau đó còn trở lại thăm anh chị em, giúp anh chị em giải quyết một số vấn đề giải quyết không nổi. Cũng có thể xa lâu dài.Cũng có thể tôi sẽ làm ăn buôn bán rất lớn ở một nơi khác. Nhưng tôi nghĩ, tôi có thể sẽ xuất gia sau một thời gian nữa. Sớm muộn tôi cũng là một người xuất gia tu hành. Đó là nơi đi về cuối cùng của tôi.
Anh ta ngồi tại chổ, vẻ mặt thư thái, trang nghiêm thành kính. Trước đàn Thần, ánh sáng Phật bao phủ, lời nói của Khâu Vân Bằng có lẽ không phải là những lời nói ngông nghênh.
Trong giờ phút này, những người đang có mặt đều tin vào anh ta.
CHƯƠNG 68
Mùa đông giá lạnh này, Kinh thành trong mắt của Khâu Vân Bằng, chỉ có bệnh viện là buốn bán sầm uất.
Mùa đông ở Kinh thành càng giá buốt. Gió tây bắc gầm rít vù vù lướt qua bầu trời, đem cái rét cắt thịt cắt da dội xuống muôn nẻo đường trăm ngõ phố.
Tầng cao nhất của Toà nhà văn phòng bộ trên phố Tràng An, các cánh cửa phòng đều đóng im ỉm, bốn phía lạnh tanh. Mấy lần cuối cùng Khâu Vân Bằng đã đến đây. Trong bụi trần bao phủ, anh ta lau sạch một khoảng trống, ngồi thiền suốt cả ngày. Khi lần cuối cùng anh ta định đi khỏi, từ trên cao anh ta nheo mắt lạnh lùng ngắm nhìn thành phố.
Thành phố xa lạ đối với anh ta. Anh ta cũng xa lạ đối với thành phố.
Anh ta đi xe đến một bệnh viện. Thời gian này, tiêu chí đàn ông của anh ta và vùng chung quanh bắt đầu lở loét. Những chỗ khác trên thân thể cũng lở loét nhẹ thế này hoặc thế khác, suốt ngày ngây ngấy sốt.
Bác sĩ khám cho anh ta, vẻ mặt khác thường hỏi anh ta một số câu anh ta khó trả lời, sau đó bảo anh ta đi hoá nghiệm. Hàm ý của hoá nghiệm đã rõ ràng.
Anh ta không đến phòng hoá nghiệm, anh ta không cần kết quả đó.
Vậy là, xách cái bao điện thoại di động gần như chạm đất, anh ta thất thểu đi một mình ra khỏi bệnh viện, nơi chỗ nào cũng có người ốm yếu. Mùa đông giá lạnh này, Kinh thành trong mắt của anh ta, chỉ có bệnh viện là buốn bán sầm uất.
Gió thổi mạnh, xô đẩy anh ta đến nghẹt thở. Đi đến chỗ kín gió, bên đường phố hoang lạnh lại có đám người đông đúc. Ở đây quầy hàng nọ tiếp nối quầy hàng kia, bày bán các mặt hầng linh tinh và sách cũ giảm giá. Đầu người nhốn nháo, chợ búa cũng có vẻ sầm uất. Gió gào thét ở ngoài xa, giấy vụn bay phía bên kia đường cái. Đi trong mung lung, tinh thần hoảng hốt, bị một quầy hàng cuốn hút, anh ta đứng giữa một vòng người.
Cuốn hút được ánh mắt anh ta đầu tiên là một người bày bán hàng trên đất, ông chủ khiến anh ta cảm thấy quen quen, sau đó hấp dẫn anh ta là kỹ thuật biểu diễn độc đáo của ông.
Đó là một người rất khó nói rõ thân phận, trạc bốn mươi tuổi, khuôn mặt vừa giống nhà văn hoá, vừa giống nhà buôn, vừa giống kẻ mối lái. Người cộng tác của ông là một ông già xương xương có chòm râu xám bạc.
Chỉ thấy ông chủ sạp biểu diễn trước một lần, một mảnh vải trắng vuông vắn trải trên đất, ông nắm một nắm cát mịn trong tay, sau đó cho cát chảy xuống qua khe hở của ngón tay cái và ngón tay trỏ, vừa chảy xuống, vừa xê dịch tay, trên tấm vải trắng xuất hiện từng chữ hán xinh đẹp. Khâu Vân Bằng biết đây là chữ cát. Người biểu diễn rắc chữ thông thoáng, nét chữ tự nhiên, những người xung quanh ai cũng thốt lên, dừng chân đứng lại xem.
Bằng lối thư pháp như thế, ông viết chữ tự giới thiệu mình, Ông nói, tôi là nghiên cứu viên của Trung tâm nghiên cứu bảo vệ sức khoẻ y tế đặc biệt của thành phố Giang Đông. Khi ông nói như thế, ông dùng cát viết ra những danh từ nghiên cứu viên, Trung tâm nghiên cứu bảo vệ sức khoẻ y tế đặc biệt thành phố Giang Đông. Tôi xin giới thiệu chào bán với bà con sản phẩm bảo vệ sức khoẻ chữa bệnh thật sự có hiệu quả đặc biệt. Ông lại dùng cát viết ra sản phẩm bảo vệ sức khoẻ chữa bệnh có hiệu quả đặc biệt.
Chữ đã viết kín trên vải trắng, ông cầm bốn góc vuông vải trắng giũ giũ cho cát dồn laị, rồi bỏ về bát cát, lại nắm một nắm cát rắc thành chữ trôi chảy hơn. Chữ cát đúng như rồng bay phượng múa, nét chữ rắn rỏi khoẻ khoắn, chỉ riêng nét chữ đã đủ chứng tỏ ông không phải là loại giang hồ thông thường, đã đủ chứng minh ông đúng là một nghiên cứu viên, đã đủ chứng minh ông là một nghiên cứu viên chuyên trách như ông tự giới thiệu, đồng thời còn là hội viên Hội thư pháp, còn là người được giải thưởng lớn viết chữ cát.
Ông vừa giới thiệu mình như vậy, vừa viết lên vải trắng những từ vựng then chốt trong lời giới thiệu mình.
Lối tự giới thiệu lạ kỳ này càng ngày càng cuốn hút đông người. Ai nấy xì xào bàn tán:
- Chữ viết hay quá, giống một nghiên cứu viên.
Tiếp theo, ông chủ quầy ngước cặp lông mày đen ngắn, để lộ khuôn mặt chắc khoẻ. Trên khuôn mặt chữ điền đường đường chính chính không có vẻ gì là một kẻ giang hồ hảo hán.
Ông bắt đầu nói, Trung tâm nghiên cứu của các ông đã nghiên cứu ra mấy loại thuốc đặc hiệu, chuyên trị mấy loại bệnh thường gặp nhất, lại khó điều trị nhất. Một loại lớn, trị bệnh thuộc hệ thống tiêu hoá, dù là dạ dày không tốt, ruột không tốt, gan không tốt, lá lách không tốt, nhất luật đều có hiệu quả. Một loại chuyên trị bệnh tim mạch, dù là huyết áp cao, hay là áp huyết thấp, hay là bệnh tim, đều đặc biệt có hiệu quả. Còn một loại thuốc nữa, chuyên trị các bệnh phụ khoa: Kinh nguyệt không đều, đau kinh, không chửa, loét cổ tử cung, khối u, viêm tuyến sữa, tuyến sữa to ra... đều có công hiệu. Đây là một sản phẩm được tổng hợp từ các thành quả nghiên cứu, hiện đang chào bán khắp nơi trong cả nước.
Ông nói:
- Hôm nay tôi đến đây, mọi tuyên truyền đều là dịch vụ nghĩa vụ.
Vừa nghe nói vậy, mọi người thở phào, không ai đề phòng cảnh giác.
Chỉ nghe thấy ông nói:
- Hôm nay tôi đem đến một số sản phẩm nghiên cứu của chúng tôi, bất cứ vị nào muốn dùng thử, thí dụ trong các vị hiện có ai đau dạ dầy, đau bụng, choáng đầu, huyết áp không bình thường, ở đây chúng tôi có máy đo huyết áp, các vị uống tại chỗ, có công hiệu tại chỗ.
Lập tức có người nói chị bị đau dạ dầy, ông liền lấy ra một gói thuốc nhỏ, lấy ra một chiếc cốc nhựa dùng một lần, rót một chút nước khoáng:
- Mời chị dùng thử không mất tiền.
Người đàn bà đứng tuổi sắc mặt tiều tuỵ, nhìn dáng vẻ hoàn toàn không phải loại cò mồi nhận bố trí từ trước. Chị ta uống thuốc, cảm nhận một lát rồi nói:
- Có đỡ hơn nhiều thật, không đau nữa.
Chủ quầy hàng nói:
- Chị hãy giới thiệu thân phận của mình với mọi người, xem chị có phải người được tôi bố trí không.
Người phụ nữ kia nói:
- Tôi là dân thành phố, công tác ở cửa hàng này, là nhân viên quản lý tài vụ, đây là thẻ công tác của tôi.
Chị lấy ra giấy chứng nhận công tác của mình, việc này có tính chân thực rất lớn.
Vậy là ông chủ nói:
- Hôm nay tôi cấp trước một chút thuốc mẫu, thuốc mẫu này thuộc mẫu dưỡng sinh, đối với bất cứ người nào đều có tác dụng điều chỉnh thân thể. Tôi không có bất cứ đòi hỏi nào đối với mọi người, chỉ phát cho mỗi người một phong bì, đến lúc đó đề nghị các bạn gửi cho chúng tôi kết quả uống thuốc theo địa chỉ trên phong bì, nếu có công hiệu, báo cho chúng tôi, để chúng tôi làm thống kê y học.
Đám đông nhao nhao xô đến, tranh nhau thuốc mẫu, mấy chục người có mặt, mỗi người được một gói nhỏ, mỗi người được một chiếc phong bì. Dưới phong bì có in chữ: Sở nghiên cứu bảo vệ sức khoẻ y tế đặc biệt thành phố Giang Đông.
Ông nói:
- Nếu các bạn dùng có công hiệu, đề nghị nhất định gửi thư cho chúng tôi, mà tôi dự tính chắc chắn các bạn sử dụng có công hiệu. Đây là mẫu tổng hợp, mỗi người sau khi uống, đều sẽ ngủ được, ăn được, là một loại thuốc mẫu bảo vệ sức khoẻ có tính chất phổ biến. Nếu có ai cần điều trị đặc hiệu, điều trị riêng, ví dụ dạ dầy không tốt, phụ khoa không tốt, tim mạch không tốt, các bạn sẽ liên lạc với chúng tôi.
Lúc này, đám đông vây quanh tương đối sôi nổi, có người nói:
- Hiện giờ chúng tôi muốn được một số thuốc chuyên trị của ông, ông có không?
Ông chủ lúng túng nói:
- Có thì có, nhưng không nhiều, nếu các bạn cần dùng gấp, hôm nay tôi có thể biếu chút ít.
Mọi người nhao nhao chìa tay ra. Người này cần thuốc chữa dạ dầy, người kia cần thuốc chữa tim mạch, người nữa cần thuốc chữa phụ khoa.
Ông chủ quầy nói với chàng trai dơ tay lấy thuốc đầu tiên:
- Tại sao cậu cần cả ba loại thuốc? Cậu có thật lòng thật dạ muốn chữa loại bệnh nào? Có phải cậu cảm thấy vì không phải trả tiền số thuốc này, cho nên muốn xin nhiều một chút, đúng không?
Chàng trai bỗng chốc không nói nên lời. Rõ ràng ông chủ đã gắt lên:
- Nếu cậu không có nhu cầu thật sự, lại tỏ ra hiếu kỳ, lấy thứ này một chút, lấy thứ kia một chút, tôi đem theo không nhiều, kết quả không sử dụng đúng người đúng bệnh, đối với tôi chẳng phải quá ư vất vả lắm sao?
Mọi người nhao nhao lên tiếng:
- Tôi cần thật, tôi cần chữa bệnh thật!- Ai cũng tranh nhau lấy thuốc.
Ông chủ dơ tay ra:
- Vừa giờ chàng trai này dơ tay xin ba loại thuốc, mỗi loại lấy mấy gói, tôi mang theo không nhiều, nếu các bạn quả thật cần chữa bệnh, tôi vui lòng cho các bạn. Nhưng hiện giờ tôi không biết Kinh thành vẫn còn những người không thực sự cầu thị như thế này, tôi không biếu nữa.
Có người nói to:
- Chúng tôi cần thật mà!
Ông nói:
- Hiện giờ tôi không thể phán đoán trong các bạn ai cần thật.
Có người lên tiếng:
- Tôi cần thật, tôi có thể trả tiền.
Ông chủ nói:
- Tôi không lấy tiền.
Người kia nói:
- Không, tôi trả tiền, ông không lấy là việc của ông, nhưng trả tiền chứng tỏ tôi cần thuốc thật, không ai không cần thuốc thật mà lại bỏ tiền.
Kết quả người kia cứ dúi tiền vào tay ông chủ.
Ông chủ nghĩ rồi nói:
- Thôi được, coi như kiểm nghiệm mọi người cần thật hay giả. Các bạn không cần đưa cho tôi năm mươi đồng, một trăm đồng, nhiều như thế.Tôi chỉ cần các bạn chứng minh một chút ý tứ muốn dùng thật là được. Loại thuốc này, một gói nhỏ tôi chỉ thu mười đồng. Trị một loại bệnh, thông thường chỉ cần uống mười hai gói là một liều. Một trăm hai mươi đồng là có thể trị một loại bệnh. Ai muốn lấy thật, ở đây tôi không có nhiều, phát hết là thôi.
Vậy là, đám đông ầm ĩ, mấy chục cánh tay dơ lên như rừng, tiền bay tơi tới.
Chỉ trong chốc lát, chiếc túi du lịch căng phồng đã lép kẹp, mọi người xuýt xoa đáng tiếc ra về. Được sự giúp đỡ của ông già cộng tác, ông chủ cuốn mảnh vải trắng và bát cát bỏ vào túi du lịch, kẹp lên xe đạp phóng đi.
Nhìn chỗ bán hàng đã bỏ trống, Khâu Vân Bằng bỗng chốc bần thần.
Có lẽ lại có nhân viên quản lý thị trường gì đó từ xa xa đi đến. Tất cả mọi chỗ bày bán đều hối hả thu hàng, chim thú tan tác, chỉ còn lại một bãi lỏng chỏng gạch vỡ, bề bộn giấy vụn.
Khâu Vân Bằng luôn luôn không nghĩ ra ông chủ quán có khuôn mặt quen quen kia là ai, hình như là một đối thủ đã từng làm quen trên thương trường.
Gió càng lạnh buốt. Đường phố càng vắng vẻ hoang lạnh.
Hết ngày nọ sang ngày kia, mấy ngày liền Khâu Vân Bằng quanh đi quẩn lại trên đường phố gió lạnh càn quét. Anh ta hy vọng quan sát lại một lần nữa thế giới này, y như con chuột có góc nhìn sát đất, xem xem xó xỉnh nào có thể nương thân.
Cuối cùng có một hôm, anh ta quyết định đi khỏi thành phố này.
Anh ta xách một chiếc túi du lịch dúm dó không ai để ý đến ra sân bay. Trong túi có mấy thứ đánh răng rửa mặt mang theo người và hàng trăm cái vòng mây anh ta nghĩ mãi mà vẫn tiếc không vứt đi.
Trong sảnh lớn chờ bay hành khách ồn ào. Dáng lùn tìn tịt, anh ta đứng tại chỗ, vẫn nhìn thế giới này với chiều cao thấp hơn người chung quanh, sau đó mua một vé máy bay, đi ra cửa soát vé số một.
Trong sảnh lớn chờ bay xa xa, không biết có ai đó nhận ra Khâu Vân Bằng. Qua dòng người, ông ta kiễng chân nhìn anh ta. Nhưng anh ta đã mất hút trong đám đông chen chúc nhốn nháo.
Khâu Vân Bằng đã mất hút trong đông đảo chúng sinh.
LỜI CUỐI SÁCH
Về sáng tác cuốn “Siêu thòng lọng”, có mấy điểm cấu tứ sau đây:
Thứ nhất, tái hiện một cách chân thực bức tranh đời sống đương đại của Trung Quốc, bao gồm các hoạt động tâm lý của nhân vật.
Thứ hai, miêu tả sự cạnh tranh và xung đột lẫn nhau trên các mặt kinh tế, chính trị, xã hội, quyền lực và tài sản của xã hội đương đại. Miêu tả sự tổ hợp và phân phối lại tài sản, quyền lực của thời đại.
Thứ ba, miêu tả cuộc xung đột các loại quan điểm về luân lý, đạo đức, giá trị, cuộc đời, tôn giáo, xã hội, gia đình, hôn nhân và tình yêu của người Trung Quốc đương đại.
Thứ bốn, miêu tả sự thay đổi, cấp tiến, nôn nóng, cong vênh và buông thả về mặt tình dục của xã hội đương đại, đồng thời vẽ ra một bức tranh.
Thứ năm, miêu tả giai đoạn thay đổi đặc biệt, mạch đập và sự chập chờn không ổn định của dân tộc Hoa Hạ có nền văn minh truyền thống hàng ngàn năm ở cuối thế kỷ hai mươi.
Xét từ góc độ xã hội, đây là năm lớp lang bên ngoài nhất.
Cuốn tiểu thuyết này laị đặc biệt chú trọng nêu lên một nhân vật trung tâm.
“Nhất nhân vi đại”, nói theo tiếng Hán, con người là vật lớn nhất thế giới. Nếu vạch ra toàn bộ mối quan hệ giữa con người với cả nền văn hoá xã hội, cả vũ trụ và tự nhiên, nói ra hết từ trong đến ngoài, từ sinh lý đến tâm lý, từ tâm lý bên ngoài đến tâm lý bên trong, từ lý trí đến cảm giác, từ ý thức đến tiềm thức, thì theo tôi, chắc chắn sẽ nói ra được toàn bộ thế giới,
Con người là hình ảnh thu nhỏ của vũ trụ.
Khi miêu tả con người, có lẽ diện mạo lớp lang sẽ thế này:
1. Lòng ham muốn, mục đích và dã tâm của con người, những cuộc giành giật, tranh đoạt và chinh phục trên các mặt tiền bạc, của cải, quyền lực và địa vị của con người trên thế giới.
2. Mưu trí, tư duy lý trí và kinh nghiệm của con người.
3. Sự an bài của số phận đối với con người, những hạn chế và quy định của môi trường đối với con người.
Khuynh hướng tôn giáo của con người.
Là một thành viên của loài người, con người vừa giành giật, tranh đoạt với một dã tâm hừng hực, vừa tiêu cực, tránh đời, tìm siêu thoát, tìm giải thoát, tìm sự an ủi về linh hồn. Đây là một khuynh hướng tôn giáo bản năng.
Khuynh hướng phân liệt về nhân cách và tinh thần của con người. Con người vừa sống trong hiện thực, vừa sống trong mộng ảo. Đây là một khuynh hướng phân liệt ai cũng có, chỉ khác nhau về mức độ phân liệt trên từng người mà thôi. Nhân vật tôi định miêu tả thuộc khuynh hướng phân liệt nặng, còn đến mức dị dạng là đằng khác.
Khi các bạn đọc đến những dòng này, có lẽ đã hiểu hoàn chỉnh đối với câu truyện. Đã từng có người đề nghị tôi, vậy thì cứ gọi câu truyện này là “kim chỉ nam đề phòng bị mắc lừa”, hoặc “kim chỉ nam kinh doanh buôn bán” cho có vẻ là lạ và hóm hỉnh.
Khâu Vân Bằng, nhân vật chính trong câu truyện có một loại tư tưởng: Người ta ai cũng có nhược điểm, một là lòng tham, hai là không tự tin. Mà Khâu Vân Bằng sợ nhất là con người không có lòng tham. Chỉ cần người kia có lòng tham, anh ta sẽ lợi dụng, sẽ đặt cạm bẫy, sẽ đưa vào tròng.
Đương nhiên, đây không phải cuốn sách hướng dẫn người ta buôn bán như thế nào, cũng không phải cuốn sách dạy người ta đề phòng bị mắc lừa ra sao. Nó có thể tăng thêm cho bạn một chút ít trí tuệ về mặt này, giúp bạn khi đi vào xã hội, có thêm chút ít năng lực nhận biết những kẻ lừa bịp muôn hình nhiều vẻ, cũng là ý nguyện của tác giả.
Trong thời gian dài cấu tứ và chuẩn bị, tôi luôn luôn tìm góc độ kể chuyện của mình. Tôi không muốn chỉ kể một câu truyện thông thường, cũng không muốn dừng ở góc độ phê phán đối với chính trị, kinh tế, triết học và văn hoá tư tưởng, Và cũng không muốn chỉ dừng lại ở góc độ văn học để kể chuyện, càng không muốn dừng lại ở góc độ đả kích tư tưởng tình cảm đối với đời sống và nhân vật tôi miêu tả.
Vậy tôi sẽ tìm một góc độ như thế nào?
Trong sáng tác, tôi cố gắng làm cho ngôn ngữ của mình sát với tư duy. Trong miêu tả bằng ngôn ngữ, tư duy của tôi càng ngày càng bộc lộ một cách chân thực.
Tôi muốn nói, trên thế giới, câu truyện của loài người không chia ra to nhỏ và gần xa, chỉ có góc độ kể chuyện là chia ra to nhỏ và xa gần.
Tôi hy vọng mình đứng ở góc độ “Thượng Đế”, hay nói một cách khác, từ bi bác ái mà uy nghiêm, thương yêu mà lại lạnh lùng đối với loài người, cúi nhìn bức tranh của đông đảo chúng sinh, miêu tả một chút gì đó bằng ngôn ngữ bình tĩnh mà dí dỏm. Nhưng tôi lại thường cảm thấy một mâu thuẫn: Một khi đi vào câu truyện, đi vào đời sống hiện thực, bạn có thể thoát ly tầm cao này. Bởi vì Thượng Đế có lẽ không cần miêu tả nhân vật này, hoặc câu truyện này. Thượng Đế chỉ cần tuyên bố một vài câu chỉ bảo, hoặc nhắc nhở đề phòng nghe mà khiếp vía.
Vậy thì, tôi phải nói, câu truyện vẫn phải kể. Khi kể chuyện, phải giữ khoảng cách thích đáng với câu truyện.
Đối với người kể chuyện, góc độ kể chuyện thường đặc biệt quan trọng. Mỗi câu nói đều có một góc độ. Khi kể chuyện, ai cũng đóng một vai, đều tạo ra mối quan hệ giữa người kể và người nghe, đều có mối quan hệ giữa người kể với câu truyện và đời sống miêu tả.
Từ năm 1980 xuất bản tác phẩm đầu tiên đến nay, tôi đã hoàn thành các tác phẩm gồm hàng chục triệu chữ. So với mười mấy năm trước, tôi hiện nay ở trạng thái trẻ hơn, khoẻ mạnh hơn, giữ được sức sáng tạo tươi mới.
Đây là điều tôi cảm thấy hết sức vui mừng.
Ngày mai là mồng một tết, lại bắt đầu một năm mới.
Năm mới là một năm hy vọng, năm sáng tạo, năm gặt hái.
Trong năm mới, mong các bạn mạnh khoẻ, vui vẻ và hạnh phúc.
Ngoại ô phía Tây Bắc Kinh, ngày mồng 6 tháng 2 năm 1997
(Đêm giao thừa năm Tý)
Năm 2003 hiệu đính tại Bắc Kinh
Kha Vân Lộ
Dịch xong ngày 17 tháng 2 năm 2009
(Tức 23 tháng Giêng năm Kỷ Sửu)
Vũ Công Hoan
Nguồn: Siêu thòng lọng. Tiểu thuyết của Kha Vân Lộ (Trung Quốc). Vũ Công Hoan dịch. NXB Văn học sắp phát hành.
www.trieuxuan.info |