Nobel Văn học 1981: ELIAS  CANETTI (1905-1994)

Elias Canetti sinh ở Rutschuk- một thành phố cảng của Bulgari ở hạ lưu sông Danube. Ông sinh trưởng trong một gia đình Do Thái đến từ Tây Ban Nha. Năm 1911 cả gia đình chuyển sang sống ở Anh. Năm 1913, gia đình lại chuyển sang Wien thủ đô nước Ao. Canetti học phổ thông (1916-1924) ở Zũrich, Thụy Sĩ; ở Frankfurt, Đức. Canetti tốt nghiệp đại học ngành hóa ở Đại học tổng hợp Wien, Ao. Tuy học hóa, nhưng Canetti có nguyện vọng trở thành nhà văn ngay từ khi còn nhỏ. Năm 1938, nước Ao bị sáp nhập vào Đức. Canetti phải lánh nạn sang Paris, rồi sang London. Ông nhập quốc tịch Anh năm 1952.

 Canetti viết kịch Junius Brutus (1925); Đám cưới (Die Hochzeit, 1932); Những kẻ hữu hạn (Die Befristeten,1952); Hài kịch phù hoa (Die Komõdie der Eitelkeit,1934); tiểu thuyết Mù lòa (Die Blendung, 1935); bút ký  Người tỉnh lẻ  (Die Provinz des Menschen,1973); khảo cứu  Quần chúng và quyền lực (Masse und Macht, 1960); tiểu luận   Vụ án khác của Kafka: những bức thư gửi Felice (Der andere Prozess Kafkas: Briefe an Felice, 1969); hồi ký  Ngôn ngữ được giải thoát (Die gerettete Zunge, 1977); Ngọn đuốc trong tai (Die Fackel im Ohr, 1980); Những tác phẩm mang lại cho Canetti sự nổi tiếng là tiểu thuyết Mù lòa lên án gay gắt sự mù lòa và bất lực đến sửng sốt trong hành động của giới trí thức châu Âu trước hiểm họa tiếm quyền của chủ nghĩa phát xít; là công trình khảo cứu Quần chúng và quyền lực nói về sự chối bỏ của Canetti  một cách có ý thức hệ thống thuật ngữ khoa học được thừa nhận và đưa ra những thuật ngữ đơn giản, dễ hiểu; là tập hồi ký Trái tim bí ẩn của đồng hồ về đời sống chính trị và văn hóa ở Trung Âu đầu thế kỷ XX. Elias Canetti nhận giải thưởng Nobel văn học năm 1981 vì sáng tác của ông giàu tính tư tưởng, có sức mạng nghệ thuật, thể hiện một thế giới quan rộng lớn.

Nguồn: Tác giả đoạt giải Nobel Văn học (từ 1901 đến 2007), tiểu sử và giai thoại. Lương Văn Hồng biên soạn. Nhà xuất bản Văn học sắp xuất bản.

www.trieuxuan.info