Tình sử là một bộ sách Trung Quốc chép lại những chuyện tình nổi tiếng từ rất xa xưa. Tình sử có nguyên tác gồm 24 quyển, được ông Trúc Khê Ngô Văn Triện (1901-1947) dịch và khởi đăng trên Phổ Thông Bán Nguyệt San từ số 65 ra ngày 16-8-1940. (Phổ Thông Bán Nguyệt San ra mỗi tháng hai kỳ, là tạp chí chuyên đăng những tác phẩm văn học, do ông Vũ Đình Long làm chủ nhiệm, trụ sở ở 93 phố Hàng Bông, Hà Nội). Cuốn sách này in theo bản đã in trên Phổ Thông Bán Nguyệt San từ số 65 đến số 90.

Những người soạn bộ Tình Sử đã chia tình ra làm 24 loại! Tình trinh chép chuyện tình của đôi vợ chồng tiết nghĩa và của người đàn bà trinh liệt. Tình duyên, chép chuyện những đôi vợ chồng không hẹn mà nên, và những cuộc tình tan rồi lại hợp, tựa như có duyên Trời định. Tình tư, những đôi trai gái tư thông với nhau, hoặc trước tư thông, sau lấy nhau, hoặc tư thông rồi bỏ nhau. Tình hiệp, những người hiệp nữ tự kén lứa đôi của mình hoặc tác thành lứa đôi cho người, và những hiệp trượng phu biết thể lượng nhân tình mà chắp nối lứa đôi cho người khác. Kế đến là tình hào (hào hiệp vì tình), tình ái (tha thiết, đằm thắm yêu nhau), tình si (si mê vì tình), tình cảm (mối thâm tình cảm hoá được qủy thần), tình huyễn (tình giữa người và tinh linh, vấn vít nhau một cách mơ màng), tình linh (tình yêu linh thiêng, mầu nhiệm), tình hoá (vì yêu nhau mà hoá thân), tình môi (mối lái mà nên), tình hám (thương nhau mà không lấy được nhau), tình cừu (vì tình mà trở nên cừu thù), tình nha (tình nảy sinh trong lòng các bậc hiền triết, tăng đạo), tình báo (kẻ hữu tình rồi có sự hay, dở báo lại), tình uế (bẩn thỉu, loạn dâm), tình lụy (vì tình mà lụy, thân bại danh liệt), tình nghi (tình giữa người với thần tiên), tình qủy (giữa người với ma qủy), tình yêu (giữa người với yêu tinh), tình ngoại (ngày nay gọi làP.D), tình thông (tình của động thực vật), tình tích (tình để lại dấu vết trong thơ ca, sự tích).

Những chuyện tình được dịch trong sách này ra đời đã lâu lắm rồi, quan niệm về tình là của người xưa, cách kể và câu chữ rất cũ, vậy mà bây giờ đọc lên, vẫn cảm thấy gần gũi, hấp dẫn và bổ ích. Phải chăng đó chính là sức mạnh của tình yêu? Tình yêu không có tuổi, tình yêu thì không bao giờ cũ!

Những câu chuyện tình trong sách này nói với chúng ta rất nhiều điều về tình yêu: ca ngợi tình trai gái trong sáng, chân chính, ca ngợi tình vợ chồng chung thủy, tình nghĩa bạn bè, tình người cao đẹp; lên án những kẻ nhân danh tình yêu, lợi dụng tình yêu để làm điều xằng bậy… Bạn đọc sẽ gặp trong sách này nhiều câu chuyện tình vô cùng cảm động, như một tấm gương sáng cho ta noi theo; có những câu chuyện tình đã trở thành điển tích, đã đi vào lịch sử, nhuốm màu huyền thoại…

Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 3 năm 2002.

Triệu Xuân

Nguồn: Tình sử. Trúc Khê dịch. NXB Văn học, 2002.