Nàng Quách Thị ở Thiên Thai

(Tình trinh)

Nàng Quách Thị ở Thiên Thai, lấy người chồng là một chú lính.

Nàng có nhan sắc, nên bị một viên quan họ Lý đem bụng thèm thuồng.

Gặp khi người lính phải đi thú phương xa, Lý ngày ngày đến nhà nàng, trăm cách dỗ dành, nhưng nàng vẫn nhất định cự tuyệt.

Đến sau chồng về, nàng đem việc viên quan kể cho chồng biết. Chợt một hôm viên quan lại đến chơi nhà người lính. Người lính nhớ đến việc trước, bừng bừng nổi giận bèn lấy con dao nhọn toan đâm. Viên quan chạy thoát, lập tức đi trình huyện. Quan huyện nghị án, phận dưới mà cầm dao chực giết người trên, tội đáng phải chết, bắt người lính tống giam vào ngục, đợi kì xử tử.

Nàng Quách Thị thân đưa cơm cháo vào ngục cho chồng. Hằng ngày chăm chỉ việc thêu dệt, lấy tiền mưu sống.

Có người quản ngục họ Diệp, cũng để ý đến Quách Thị, bèn săn sóc người lính, cho ăn uống rất chu đáo, tình thân như chân tay. Người lính thấy vậy, cảm động vào đến xương tuỷ.

Bỗng có tin Quan Ngũ phủ sắp đến để xử quyết những người tử tội. Người chồng bảo Quách Thị rằng:

- Tôi sẽ phải chết đến nơi. Viên quản ngục họ Diệp là người tử tế, vả chưa có vợ, mình lên làm bạn với người ấy, lấy chỗ mà nương tựa.

Nàng nói:

- Chàng vì cái nhan sắc của em đến nỗi phải chết, em nỡ nào còn ham sống mà đi lấy ai!

Nàng về nhà, khóc bảo với hai đứa con thơ rằng:

- Cha con sắp chết đến nơi, mà mẹ cũng phải chết trong khoảng sớm tối; các con không có chỗ nương tựa, tất đến cũng chết đói, chết rét. Nay mẹ đem cho các con đi, để các con có chỗ mà sống. Từ nay về nhà người ta, các con đừng quen thói nũng nịu như khi còn dưới gối mẹ cha.

Hai đứa trẻ một trai một gái cũng đều tinh quái, chúng hiểu câu nói của mẹ nó, đều ôm lấy mẹ mà khóc và nắm vạt áo mẹ không chịu buông. Nàng ôm hai đứa con đi tìm chỗ cho, khách qua đường trông thấy đều phải rơi lệ.

Một nhà giàu kia động lòng thương hại, nhận xin hai đứa và tặng cho nàng ba chục quan tiền. Nàng đem nửa số tiền, mua rượu thịt làm một mâm cỗ bưng đến cửa ngục, xin cho được cùng chồng từ biệt. Viên quản ngục cho vào, nàng trông thấy chồng, nghẹn ngào không nói được. Một lúc mới nói:

- Mình quấy quả ông Diệp đã nhiều, nay có mâm rượu, nên mời ông ấy để đáp tạ. Lại có hơn chục quan tiền đây, giữ lấy để mà chi dùng. Em phải đến một nhà giàu kia làm mướn, dạo này e không năng vào thăm mình được.

Nói rồi khóc nức nở đi ra, đến bến Tiên Nhân, lội xuống ngồi thụp giữa dòng nước tự tử.

Con ngòi này nước chảy xiết lắm, vậy mà nàng ngồi chết chăm chắm giữa dòng, nước cũng không lôi đi được. Có người trông thấy lên báo huyện. Quan huyện đến khám thấy thế phải kinh dị thất sắc, bèn sắm quan tài chôn cất cho và dựng một tấm bia ở mả, đề hai chữ trinh liệt. Quan Tuyên phủ sứ xét thấy việc ấy, rộng ơn tha cho người lính. Người lính về, nhà giàu kia lại trả cho hai đứa con, từ đấy chàng trọn đời, thề không lấy ai nữa.

Nguồn: Tình sử. Trúc Khê dịch. NXB Văn học, 2002.