Ngày trống không

Với những ngày trống không nhờ nhờ trắng mây

Cái nhạt nhẽo mù mờ vô vị

Anh làm nên kim khí

Làm nên thỏi vàng nhấp nhánh trên tay

Phải rồi, mỗi tháng, mỗi giờ, mỗi phút, mỗi giây

Đều có những hạt vàng chảy qua kẽ bàn tay

Lẫn với trống không mà anh chẳng biết

Những lúc thời gian ồ ồ nước xiết

Lại càng gay.

Chỉ cần yêu, cầm lấy cái trống không vô vị tháng ngày

Yêu nó đi, cho nó thành báu vật

Chắt bóp nó trước khi ngày tan, tháng mất

Thì vẫn còn lại một chút gì anh không thể trắng tay

Một vết thương thành sẹo lâu ngày

Một chút nhớ đầu mày cuối mắt

Một chút nắng như con sóc đầu cây rồi khuất

Một điệu hát mơ hồ nghe thoáng đâu đây

Hãy cầm lên, bắt lấy

Có vàng lẫn trong dòng thác ấy.

Người nữ tử tù đan áo

Đợi bản án tử hình. Chị đem áo ra đan

Áo đan xong Bản án chửa thi hành.

Chị lại tháo áo ra đan lại,

Nào biết đêm nay lệnh bắn bất thình lình!

Tác phẩm viết giữa ngày xử án và ngày hoãn án

Anh phải viết sao cho khi ra đi thì chiếc áo đã thành.

Nhiệm vụ

Chúng ta ở trên đời không phải để ra lộc ra hoa mà còn để mang thương tích

Cũng không phải chỉ nỗi đau cao sang mà là hủi cùi ghẻ lở đục hình hài

Nhưng đã là người thì phải cày cuốc đan thêu, nhả lưới, trồng cây, gieo hạt...

Dẫu là vì vua què thì cứ phải lên ngôi,

Vẫn phải đúc niên hiệu anh vào tiền, ghi năm anh trị vì vào lịch,

Chớ vì què mà khập khiễng lên ngai,

Ở đời nếu không hài thì cũng phải chơi bi kịch

Màn mở, trống rung rồi, anh phải đội mũ, mang hia lên,

Mang số phận vào người.

Quan niệm thơ

Làm thơ xưa như ông từ trịnh trọng vào đền

Như chú rể lần đầu tiên sang nhà bố vợ

Như thần tử quỳ trước ngôi mặt Chúa

Như là người mọc cánh thành tiên...

Làm thơ ngày nay như người diễn xiếc

Như chú hề lùn yêu cô nàng mắt biếc

Có cái gì quỷ quái ngây ngô

Primitif như tranh của Rousseau

Rất đỗi dại khờ

Tỉnh bơ

Làm thơ chứ không để thơ làm

CÀng không để rượu làm, chữ làm, vần làm

Cuồng tín

Thơ là chưa bay mà đã đến

Là đang yêu bỗng giã từ

Là ba chữ thôi mà là bể, là giếng, là kho vàng hiển hiện

Là hoa sen cười nửa miệng mà Chân Như.

Sao

Nào chúng ta có được thông báo tận tường về ngôi sao chiếu mệnh đời ta

Có khi nó đã lạnh rồi mà ta cố tình nhấp nháy

Dễ gì anh và tôi cùng một thiên hà

Huống nữa tôi một ngôi sao khác, anh một ngôi sao khác

Gặp giữa quãng trời rồi phút chốc muôn trùng xa.

Từ thế chi ca II

Có thể là Trái Đất mất anh hơn là anh mất nó

Nó mất anh như mất một hạt bụi có nghĩa gì?

Còn anh ngày mai khi đã là linh hồn, anh vẫn nhìn thấy nó

Cha vẫn nhìn thấy con, thấy mẹ, thấy khu vườn

Có điều ở thế giới ấy trong sáng, người ta không đau, không dùng nước mắt

Người ta trong như thủy tinh, chỉ còn có tình thương

Con vẫn nằm trong tầm mắt cha khi con đau khổ hay là khi hạnh phúc

Còn như mồ cha, cái bình tro xương cha

Có phải cha đâu?

Ờ, ở thêm cùng các con, cùng mặt đất này dăm năm, dăm tháng, dăm ngày

Có khi cũng là hay đấy

Nhưng biết đâu chất thủy tinh sau đấy sẽ đục hơn

Cuộc sống của vũ trụ là một Bi Kịch Vui

Hay đó là một nỗi Buồn vĩ đại làm phấn chấn

Và khi nhìn trời xanh, con yêu, ấy chính cha rồi!

Tôi viết cho người...

Tôi viết cho một người nào trong thế kỷ mai sau

Nhặt thơ tôi lên từ trong bờ bụi

Phủi hết bao tầng mọt mối

Bỗng gặp tôi lòe chói ở đôi câu

Ngươi kia phủi bụi thêm, đọc lại từ đầu

Bỗng chốc thương người xưa, rưng giọt lệ

Tôi đã hóa bọ giòi, giun dế...

Hóa vô danh, vô ảnh, vô hình

Nghe tình thương bỗng lại sinh thành

Trong khoảnh khắc - lại là tôi - khoảnh khắc

Nhớ lại câu thơ mình của mình quên tắp

Nhớ lại cuộc đời đã ở trần gian

Một cuộc đời thôi mà biết mấy đa đoan

Liền sợ hãi, lại biến mình ra hạt bụi

Và lần này là không còn gì cứu nổi

Tan thành hư không. Và mong nó cùng quên mình.

Nguồn: Chế Lan Viên Toàn Tập. Vũ Thị Thường sưu tầm, biên soạn. NXB Văn học, 2002.

www.trieuxuan.info