Cánh rừng năm ấy
Dòng suối nhỏ chảy âm thầm trong tôi
Là tình yêu cánh rừng chồi năm ấy
Mùa khô về chân bước trên lá gãy
Tiếng ve chiều gợi nhớ mông lung.
Mái lá trung quân đứng nép dưới cây rừng
Lòng vẫn nghĩ một ngày mai sẽ đến
Tiễn bạn xuống vùng sâu chỉ nhìn nhau lưu luyến
Nước cứ âm thầm chảy mãi về xuôi.
Cơn sốt rừng đốt tái những làn môi
Nhưng ánh mắt vẫn trong như nguồn suối
Địch càn chưa qua, B.52 đã tới
Đội hầm lên là bắt gặp tiếng cười.
Nơi ấy có em trong lúp xúp rừng chồi
Đóa sim tím mơ màng bìa trảng trống
Đốt gian khổ cho bùng lên khát vọng
Không dễ gì tìm thấy ở bình yên.
Gửi em gái quê nghèo
Tặng Bích Thục
Bây giờ lúa xanh chưa em
Tre chắc đang mùa đổi lá
Con đường mà anh đi qua
Tất cả đều là mới lạ.
Chưa đâu giống quê hương mình
Mầu xanh không bao giờ tắt
Đồng trên đất cát bạc màu
Đồng dưới quá nồng pH (1)
Chưa đâu giống quê hương mình
Nghèo ngay từ lúc khai sinh
Ăn độn cả khi ngày mùa
Mà chẳng bao giờ chịu nhục.
Chưa đâu giống quê hương mình
Đùm bọc những ngày cơ cực
Chia nhau bát yêu bánh đúc
Chè xanh sánh tình quê hương.
Chưa đâu giống quê hương mình
Về những người em anh thấy
Nụ cười làm duyên quê hương
Mồ hôi mát đồng nắng cháy.
Sáng đi mặt trời chưa dậy
Tối về trăng đậu ngọn tre
Trưa nhớ lưng trành cỏ rắc
Đội nắng chói chang trưa hè.
Chưa đâu giống quê hương mình
Lúa xanh ruộng phèn chân dộc (1)
Hoa nở bên đường đất cát
Quê nghèo vẫn nghĩ tương lai.
Em lớn lên trên mảnh đất này
Đất có máu và mồ hôi nhỏ giọt
Có phải hương thơm của đất
Cho em tầm vóc hôm nay.
1971-1972
Dấu chân cô giao liên
Ve kêu rền ngọn bằng lăng
Lá rừng thẫm đặc đường rừng tối om
Sương buông cho tối nhanh hơn
Chân em vạch những dọc ngang lòng rừng
Bom cày trước mặt sau lưng
Vẫn không xóa nổi dấu chân soi đường.
Tiếng thầm
Nhà hầm trong trạm sáng đèn
Bìa rừng bãi khách màn đêm đen ngòm
Ghi mò những chuyện rì rầm
Gửi em cả tiếng nói thầm ban đêm.
Trạm 34, tháng 5-1971.
Nghe tiếng gà gáy
Tiếng gà tự bản Lào xa
Vọng trong đêm thấy sao mà nhớ thương
Thuở còn cắp sách đến trường
Tinh sương mẹ gọi mơ màng còn nghe
Tiếng gà rộn rã vọng về
Gió nồm khua nhẹ luỹ tre xạc xào
Hôm nay trên chặng đường vào
Lại nghe gà gáy xôn xao trong lòng
Tiếng gà ấm cả khoảng rừng
Bởi tình mẹ vẫn đi cùng chúng con
Sang canh gà đã gáy dồn…
Đỉnh cao nguyên Bôlôven.
Trạm 64, tháng 5-1971.
Nhịp tim bẩy mươi lăm lần phút
Tiểu đội công binh hôm ấy có bảy người
Bảy lính trẻ chụm vào nhau quanh ván cờ đánh dở
Căn hầm chật nghe từng nhịp thở
Hơi thở bình yên.
Ngoài hầm, trời tối đen
Rừng vắng lặng như chỉ còn tiếng gió
Tôi nhận ra nhịp tim của họ
Giữ sự sống cho cánh rừng
Cái nhịp tim giống như những người thường
Cứ đập trung bình bảy-mươi-lăm lần một phút.
Một tiếng súng sau tiếng bom vừa dứt
Tất cả đứng lên, tất cả sẵn sàng
Để lại bình tông trà và ván cờ đánh dở dang
Súng và đồ nghề trong tay
Chân xỏ vội vào chiếc giày không tất
Họ lặng lẽ lên cửa hầm tập hợp
Bình tĩnh đi ra hiện trường.
Tín hiệu âm thanh kia
với các anh là có chuyện tắc đường
Là trọng điểm có bom nổ chậm
Là mạch máu đất nước mình bị đứt
Sự sống không còn bình yên.
Trước mặt các anh
là ác nghiệt của chiến tranh
Là cái chết của kẻ thù rình rập
Giấu mặt trong thép gang
Giấu mặt trong đêm đen
Trong đất
Nếu không có trái tim anh hùng
không dễ tìm ra quy luật.
Tôi cũng biết những điều rất thật
Năm người trong tiểu đội các anh
đã từng ra đi không thể trở về
Nhưng bình tông trà đặc còn kia
Ván cờ dở còn kia
Ai cũng nghĩ lát nữa về tiếp tục.
Các anh không bắt tay
mà ôm ghì tôi thật chặt
Rồi vội vã bước đi
Tôi chợt nhận ra sau lần áo mỏng kia
Những trái tim vẫn bình thản đập
bảy-mươi-lăm lần phút
Chỉ riêng tôi lòng rộn bao cảm xúc
Là nhịp tim không còn giữ được mức bảy-mươi-lăm.
Sinh nhật Bác giữa rừng Trường Sơn
Lại một ngày hành quân
Rừng núi lùi sau bước chân những người chiến sĩ
Võng mắc rồi sao không ai nghỉ
Mà chuyện trò râm ran
Rừng Trường Sơn
Mười chín tháng Năm
Mừng sinh nhật Bác.
Đồng chí trưởng đoàn mái tóc dày đốm bạc
Kể chuyện “Chín năm” chiến khu Việt Bắc
Những ngày kháng chiến gian lao
Bác lội suối trèo đèo
Và đám thanh niên bước theo không kịp
Những dấu chân từ chiến khu Việt Bắc
Thành dấu chân vượt dãy Trường Sơn
Em út đoàn đôi mắt yêu thương
Ngắm mãi hình Bác cài trước ngực
Và mơ màng trở về ký ức
Năm nào còn tuổi thiếu niên
Tập múa suốt đêm
Sáng dậy muộn mẹ gọi nhiều rát cổ
Em múa đẹp rồi nhưng lòng chưa thỏa
Bởi gì hơn mừng Bác tháng Năm.
…
Chuyện Bác về cơ quan
Bác thăm trường dạo nọ
Ai cũng muốn có thật nhiều để kể
Kỷ niệm đời mình với Bác những ngày qua
Con chim rừng vỗ cánh bay qua
Cũng muốn sà vào nghe chuyện.
Trái xoài rừng lúng liếng
Chùm vải rừng sum suê
Không biết các anh hái tự bao giờ
Cho thêm đượm chén trà Phú Thọ
Như nhắc tới quê hương xứ sở
Như cuộc đời Bác đem lại cho ta
Miền Bắc ơi! ta đã đi xa
Ta vẫn nhớ nhiều miền Bắc
Vì nơi ấy ghi nhiều hình bóng Bác
Vì nơi ấy khi hương đồng ngây ngất
Mùa hè về nắng ấm nhiều hơn
Nơi ta chờ sinh nhật Bác tháng Năm
Ôi tháng Năm! tháng Năm!
Tháng Năm lịch sử
Tháng Năm của những ngày vui
Tháng Năm Bác chào đời
Để đem lại những tháng năm hạnh phúc
Và tháng Năm con đi đánh giặc
Giữa vòm trời lồng lộng mầu xanh.
Bỗng đất chuyển mình
Cây rừng trút lá
B.52 điên cuồng gầm rú
OV.10 qua lại vo ve
Những ánh mắt hờn căm nhìn thẳng quân thù
Những trái tim uất ức
Trời xanh ta sao có hình bóng giặc
Để xúc phạm tới lòng thành kính Bác
Và quyết định
hôm nay
vượt trạm!
Trạm 54, tháng 5-1971
Nguồn: Gió vẫn thổi về từ biển. Tập thơ chọn lọc của Lê Quang Trang. NXB Văn học, 2009.
