NẮNG SAU MƯA
Mưa rồi nắng có giận ai
Mà sao cháy bỏng mặt người nắng ơi
Đã mưa ướt áo nhau rồi
Bây giờ lại đốt nụ cười nữa sao.
Ai hò ở tít đồng cao
Để cho nắng cứ xôn xao mặt đường
Hóa ra giữa nắng chiến trường
Vẫn còn một khoảng quê hương ân tình.
BÀ MẸ NGHÈO KHƠ ME
Bà mẹ đưa tôi tờ bạc năm mươi riel (1)
Tiền bán những xóc chuối khô bày trên cái mẹt
Tôi ngại ngần nhìn
Và đầu tôi cứ lắc
Biết nói gì khi mẹ già chỉ biết tiếng Khơ-me.
Bàn tay gầy bà nắm lấy tay tôi
Nước mắt bà trào trên gò má cao nhăn nhúm
Cái chân thật thay những điều đưa đón
Tôi đọc trong mắt mẹ già ánh mắt mẹ tôi.
1972.
HƠI ẤM ĐỒNG ĐỘI
Tặng Vũ Ân Thy
Đêm ấy trong nhà hầm vùng ven
Chúng tôi đọc cho nhau bài thơ viết dở
Cái im lặng nghe từng nhịp thở
Của con tim dưới ánh đèn dầu.
Sau khi chiếc T.28 qua đầu
B52 dồi chúng tôi như biển dồi thuyền trên sóng
Mắt nhắm lại vẫn thấy trời lóe sáng
Quờ quạng được tay nhau
Hơi đất hơi người quyện chặt nồng nàn.
Ở chiến trường
Tình yêu được nhân lên gấp bội
Khi trên đầu B.52 cứ dội
Và dưới hầm chúng tôi vẫn làm thơ.
Trảng Bàng, 1973.
ĐẤT GỌI
Anh đứng bên này Vàm Cỏ Đông
Sóng lấp lóa hai bờ dào dạt
Bên kia cánh đồng hút mắt
Mênh mông trải tận chân mây.
Mảnh bom phạt những thân cây
Lấp lối sông xuôi phía dưới
Con chim gọi nắng về chấp chới
Chuyền trên những dây cổ rùa ven sông.
Trên nương mì đang lên xanh
Tiếng cuốc rùng mình va vào vỏ đạn
Đất trở mình lấp mảnh bom rỉ sét
Như vùi sâu tàn tích chiến tranh.
Cây cầu nối hai thôn là mảnh sân băng
Em bé chăn bò đi qua nhún nhảy
Bà má bên này gọi con bên ấy
Cây cầu là đường dây yêu thương.
Ta dựng lại cho mẹ già căn nhà
Nhỏ hẹp lắm nhưng nó là của ta
Bãi rau đầu chái, gốc dừa trước sân
Hố bom thành nơi đàn vịt lội.
Cây đậu nghe mưa ngày xòe đêm cụp
Đầu rẫy hôm nay thêm cột khói lam
Cuộc sống nơi này sau tiếng bom ngưng
Đang cựa quậy vươn mình hối hả.
Con nước đầu mùa là con nước trong
Lấp lóa gương xanh hai bờ dào dạt
Xóm Giữa yêu thương đợi chờ tha thiết
Em ơi em, ngày mai gọi em về.
1973.
NƠI TÔI ĐẾN
Nơi đây hố bom uốn đường làng ngoằn ngoèo
Mặt đất bạc những vết thương mưng mủ
Những thửa ruộng quên mùa trồng tỉa
Cỏ bông, cỏ ống chen dày
Người đầu tiên tôi gặp ở vùng này
Là anh Tư có nước da bóng nhẫy
Một vết thương xẻ dài cánh tay
Tiếng cười to và bao giờ cũng ngắn
Câu đầu tiên
Anh nói với tôi
“Còn cái be sườn cũng đánh!”
Ở đây mùa này tháng giêng đã trồng khoai ruộng gò
Ruộng dưới bưng đang chờ con nước
Nhưng tiếng trẻ học bài náo nức
Như hòa bình đã về lâu, đã xa
Căn hầm nổi ở đây như trái tim của nhà
Không khí chiến tranh hiện
lên trong tiếng pháo đanh và thẳng
Đêm đỏ lự những chân trời pháo sáng
Như mắt kẻ thù quằn quại trước cơn điên
Nhưng cũng ở đây bên những ngọn đèn
Mái đầu bạc, mái đầu xanh, mái tóc dài
Bàn về công việc ruộng đồng
Cùng với việc ngày mai ban bốt (1).
Ở đây những người chị góa chồng
Nỗi đau tưởng chai từng ánh mắt
Đứa trẻ mồ côi đi tìm ống tre, ống trúc
Mặt xịu dần khi thấy mộ cha
Tảng đá ong đầu tấm mộ bia
Dãi dầu trong mưa dầm nắng gắt
Đứa trẻ nhìn tôi, rồi quay về bót địch
Tia nhìn hằn lên
Ánh mắt cho chúng tôi hiểu thêm
Những khi súng nổ
Tôi hiểu nỗi đau trẻ nhỏ
Mỗi lần nhìn tảng đá ong
Tảng đá dầm những mùa nắng sương
Sắt lại như lòng dân tranh chấp
Cho chị
Cho tôi
Cho những nụ cười ngây thơ nhất
Hiểu những gì ta có hôm nay
Những gì hôm qua còn lại.
Ở đây những căn nhà thường không có chái
Dấu hiệu của nhà vùng quê
Xanh đầu hồi những hàng trúc, bụi tre
Nồng mùi phân trâu phân bò lầy lội
Dẫu chưa mọc những căn nhà đỏ ngói
Nhưng trong những túp lều cất vội
Ngày mai đã về
Bằng đầy nồi cơm
Bằng trẻ đến trường có chiếc cặp con con
Và tiếng cười tự do ở hội trường sắp họp.
Ở đây những bụi tầm vông
Những chòm lồng mức
Lớn lên từ mưa dập, bão qua
Những cánh rừng tăng ủi năm xưa
Mưa nắng nhuốm thâm mặt gỗ
Nhưng ngay nơi vết xích xe nham nhở
Đã dày những mầm xanh vươn lên
Những mảnh rừng chồi nhìn trong đêm
Đã mang tầm dài mút mắt…
Nếu như ngày mai nơi này có giặc
Đây sẽ lại là “địa hình”
Những đứa trẻ lớn lên sẽ là du kích
Đứng ngay trên đất này diệt địch
Giản đơn như suy nghĩ ông cha
Như câu đầu khi trò chuyện với anh Tư
“Còn cái be sườn cũng đánh!”
Ở MỘT NGÃ BA
Tặng Trần Văn Tuấn
Hai chiếc cáng thương các anh chở bằng một xe
Tôi bắt gặp ở Ngã-ba-bông-giấy
Cái đầu tiên sau câu chào hỏi
Là giọt máu thương binh rơi
Hoa giấy rung rinh
Và tôi thì lặng người.
Tiếng pháo tiếng bom bên kia ngọn đồi
Chiến trường ấy thực hơn ngàn chuyện kể
Tôi bất giác nhìn vào vùng nước nhỏ
Dáng đất nước này trong máu bạn bè tôi.
Thông tin đi qua chiến dịch mở rồi
Phía trước chúng tôi là bao ngã-ba-đụng-trận
Tôi cứ đi và cái nhìn rõ nhất
Khi máu đồng chí mình rơi ở giữa ngã ba.
1974.
Nguồn: Gió vẫn thổi về từ biển. Thơ chọn lọc của Lê Quang Trang. NXB Văn học, 2009.
| 
