CUỘC SỐNG
tờ giấy nào mỏng chỉ còn một mặt
em hãy tìm cho tôi?
tờ giấy ấy không bao giờ tìm được!
tôi yêu em, tôi tìm điều đáng ghét
ở trong em. Em đừng vội giận hờn
em yêu tôi em tìm điều đáng ghét
ở trong tôi. Và em hiểu tôi hơn
những ngọn gió chẳng hề mang tư tưởng
cũng thổi dịu mùa hè, thổi buốt mùa đông
cái ngọn lửa con người tìm ra nó
biết bao điều thiện - ác cháy bên trong
đừng vội trách nhau nếu một ngày nào đó
đang đắm yêu ta bỗng tự chia lìa
bởi ta quá mê say mặt phải
mà quên đi cái mặt bên kia!
LIFE
Which thin paper has only one side
for me, would you find?
you will never find such paper!
I love you, I find things which I hate
inside you. Please do not hastily become upset
you love me, you find the things you hate
inside me. And you understand me more
Wind gusts do not carry any idealism
blown to cool the summer, blown to chill the winter
the fire, which people have discovered
many Good-Evil things burn inside
please let’s not hastily blame each other if there comes such a day
when so deeply in love, suddenly we say good-bye
because about the right side of life we are so passionate
that about the other side, we forget!
TIN THÌ TIN KHÔNG TIN THÌ THÔI
bốn lăm bậc thời gian dốc ngược
tôi đã vượt qua
em cách một sợi tơ
tôi đã không qua được
tin thì tin không tin thì thôi
tôi đã tới hang động yến sào tôi đã thèm ăn yến
vậy mà chưa được nếm bao giờ
hàng quốc cấm
nghe nói từ xưa làm vua sướng lắm
mà đôi khi tôi cũng sợ làm vua
tin thì tin không tin thì thôi
có anh hề đã nói với tôi
- đời thằng hề buồn lắm anh ơi
và tôi đã khóc
tin thì tin không tin thì thôi
nhưng tôi người cầm bút, than ôi
không thể không tin gì mà viết.
tin thì tin không tin thì thôi!
1991
BELIEVE OR DON’T BELIEVE IT´S ALRIGHT
forty-five steps of time upside down
I have overcome
you are just a fine line of silk away
I have not overcome
believe or don’t believe it’s alright
I have come to the bird’s cave, I have longed to eat the bird’s nest
but I have not tasted
the national forbidden food
I have heard from old time it’s great to be king
but sometimes I am afraid to be king
believe or don’t believe it’s alright
there is a clown who told me
- a clown’s life is so sad, my brother
and I have cried
believe or don’t believe it’s alright
but me, a writer, oh dear
I can’t write without belief.
Believe or don’t believe it’s alright!
1991
LÁ
Tiếng lá rơi nặng như một xác người
lá xanh
lá vàng
lá xám khô
lá đỏ...
Lá không phải là anh
lá không phải là tôi
lá đã hát
đã đau
đã khóc
lá đông vui đơn độc
và lá đã rơi nặng như một xác người
Tôi khâm liệm trong tấm khăn mây xám
rồi chôn lá vào hồn tôi thăm thẳm...
Hà Nội, 11.2001
LEAVES
The sound of falling leaves, heavy as a human body
green leaves
yellow leaves
grey dry leaves
red leaves...
Leaves are not you
Leaves are not me
Leaves have sung
have suffered pain
have cried
leaves have rejoiced in a crowd lonely
and leaves have fallen like a human body
I prepare a funeral with a cloth made of grey clouds
And I have buried leaves into my soul, deep down...
Hanoi, November 2001
MỘT MÌNH NGHE NHẠC TRỊNH
Vườn khuya quỳnh chớm nở
sáng dậy qua kiếp quỳnh
tiếng ai vừa hát đó
đã luân hồi tử sinh
Thời gian bước nhẹ tênh
bao nhiêu thành quách đổ
người ước làm lá cỏ
muôn đời tự do xanh
Mượn đôi mắt long lanh
nhìn thời gian trẻ mãi
mượn tiếng cười tuổi xanh
cười quên đi từng trải
Có những người con gái
sống gửi vào bài ca
có chàng đơn độc mãi
hát cho quên tuổi già
ALONE LISTENING TO TRINH MUSIC*
In a night garden blooms the phyllocactus flower
morning comes and the flower has died
the voice of someone who has just sung
has gone through the circle of life
Time goes so quietly
knocking down so many palace walls
humans wish to be grass leaves
To forever have the freedom to be green
Borrow the sparkling eyes
to look at time young always
borrow the young time’s laugh
so that the experiences we forget
There are some girls
throwing their lives into songs
there was a man who stayed single
singing to forget about aging
Bỗng vắng một loài hoa
ngày xuân sao hụt hẫng
bỗng vắng một bài ca
bước chân về trĩu nặng
Một mình nghe nhạc Trịnh
quay ngược lại thời gian
những cánh hoa rũ úa
lại nở tươi núi ngàn...
Hà Nội, 10.2001
Suddenly there are no more flowers
during New Year I am empty
suddenly without a song
my feet feel heavy and I return home
Alone listening to Trinh music
going back in time
the petals which had died
suddenly bloom again to make endless mountain ranges bright...
Hanoi, November 2001
* Trinh Cong Son (Trịnh Công Sơn) (28 February 1939 - 1 April 2001) was a Vietnamese composer, musician, painter, and songwriter. His music is well-known and loved by all Vietnamese.
KÝ ỨC MẮT ĐEN
Đen và long lanh hai hạt nhãn Hưng Yên
ngỡ than đá Quảng Ninh cũng không đen và long lanh đến thế
đen và long lanh đã hớp hồn anh
18 ngàn năm
18 vạn năm
anh không nhớ rõ.
Đập vỡ thuỷ tinh cũng chẳng còn rượu nữa
đập vỡ tượng người có gặp trái tim yêu?
anh đập vỡ anh và anh nhìn thấy
đen và long lanh xa lắc bỗng hiện về...
Không phải đen của đêm tối châu Phi man man cuồng dại
không phải đen của hố thẳm chiến tranh thủ đoạn điên rồ
không phải đen của mực Tàu tài hoa thư pháp
không phải đen của dòng sông con đường phát sáng cơn mơ...
Đen và long lanh hiền dịu dại khờ
đen lúng liếng dân ca đen ngân nga lễ hội
hoá đá anh mắt em 18 tuổi
18 ngàn năm hay 18 vạn năm?
MEMORY OF BLACK EYES
Black and sparkling, two seeds of Hung Yen longan
thinking coal from Quang Ninh not so black and sparkling
black and sparkling has stolen my soul
18 millenniums
180 millenniums
I can’t remember so well.
Break the crystal bottle of liquor, there is no more
break the statue, will I meet a loving heart?
I break myself and I see
black and sparkling from the far away distance coming back...
Not the black of Africa, so wild and free
not the black of war’s hollow crater, so cruel and crazy
not the black of Chinese ink, talented calligraphy
not the black of the river the road, letting dreams free...
Black and sparkling, gentle and innocent
black flirtatious folk songs, black echoing festivals
turning me into stone, your 18 year-old eyes
have 18 millenniums or 180 millenniums gone by?
Ông Già Thời Gian ngỡ như chẳng già hơn
bạc trắng nụ cười tìm anh hỏi nhỏ:
- đen và long lanh thuở xa ấy đâu rồi?
- Đen và long lanh vẫn lẽo đẽo bên trời
dẫu anh nằm dưới cỏ
khi mùa xuân xao xuyến còn tươi!...
Huế, 6.11.2002
It seems Time’s Old Man can’t be older
a white-haired smile finds me with a quiet question:
- where is black and sparkling in the far-away distance?
- Black and sparkling still patiently attends my side
even until under the grass I lie
when sanguine spring still remains fresh in mind!...
Hue, 6 November 2002
NẾN TRẮNG
em đốt mình lên cho anh ánh sáng
cho anh hơi ấm
cho anh...
lệ giọt giọt trắng rơi
ôm em thân tròn
ngắn dần cột sống
tiếng chim sớm mai gọi anh thức dậy
em biến đi đâu
chỉ còn biển lệ
bỗng vọng bài ca Bạch Lạp ấu thơ
"nến trắng thành tro
tro còn thắp sáng
cuộc tình mờ xa
tình còn chớp trắng..."
WHITE CANDLE
you burn yourself to give me light
to give me warmth
to give me...
tear drops drop, fall white
embrace your round body
your spine shortens
early birds call me to wake
where have you disappeared?
only left a sea of tears
suddenly echoing, the White Candle song from childhood
“white candle turns into ash
ash still gives light
faded and far-away love
still reflects to shine...”
CHIA
chia cho em một đời tôi
một cay đắng
một niềm vui
một buồn
tôi còn cái xác không hồn
cái chai không rượu tôi còn vỏ chai
chia cho em một đời say
một cây si
với
một cây bồ đề
tôi còn đâu nữa đam mê
trời chang chang nắng tôi về héo khô
chia cho em một đời Thơ
một lênh đênh
một dại khờ
một tôi
chỉ còn cỏ mọc bên trời
một bông hoa nhỏ lặng rơi mưa dầm...
1989
DIVIDE
divide for you one life of mine
one bitterness
one joy
one sadness
I am left a body without soul
I am left an empty bottle as liquor goes
divide for you one drunken life
one banyan tree
and
one bodhi tree
There is no longer passion in me
I return home dried up during the boiling hot day without a breeze
Divide for you a life of poetry
One bashing about
one ignorance
one me
Only left is the grass growing free
One little flower soaked as persistent rain falls quietly ...
1989
NGÀY KHÔNG EM
Ngày không em
anh cây chổi tựa mòn góc bếp
anh cái chảo mốc meo
anh con mèo đói kêu khan
anh con chồn hoang ngủ vùi trong hốc tối...
Ngày không em
anh làm gì với gió
gió mềm mại dáng em
anh làm gì với lửa
lửa cháy môi em
anh làm gì với cơn mơ giật liên hồi tiếng nấc
Ngày không em
anh không có thật
anh bị phép tàng hình
chiếc bình vỡ không sao gắn lại...
DAY WITHOUT MY DARLING
Day without you
me a broom leaning bored against the kitchen corner
me a molded frying pan
me a hungry cat wailing
me a wild fox burying itself in sleep in a dark hole...
Day without you
what can I do with wind
wind softens your figure
what can I do with fire
fire burns your lips
what can I do with dreams, shaken by sobs
Day without you
I am not real
I am caught by magic
a broken vase impossible to fix...
Mưa vẫn rơi
anh bão về miền thẳm
ngày không em
con chó tru điên
con chó điên tru hình anh mờ tỏ
nó chạy thật xa
về mách anh lưỡi được liếm gió...
Anh nhớ em
mắt liếm màn hình
những dòng chat thơm mùi da thịt
Anh thấy mình bay là trên cỏ ướt
trên cánh trần tay em
đêm dồn đêm
ngày cũng là đêm
anh nhắm mắt một thiên đường mây trắng
Ngày không em
ngọn cỏ khát đâm mù tia nắng...
24.9.2008
Rain still falls
I storm towards a bottomless hole
day without you
the dog wails crazily
the crazy dog wails, my figure fades and returns
it has run very far away
returning to tell me its tongue has licked the wind ...
I miss you
my eyes lick the monitor
the chat sentences fragrant as your flesh
I see myself fly low above wet grass
above naked your arms
night pushes into night
day is also night
I close my eyes onto one white-cloud paradise
Day without you
the thirsty grass shoots a sun ray blind...
24 September 2008
THẾ GIỚI KHÔNG CÒN TRĂNG
(Nghe tin một nhóm các nhà khoa học Nga kiến nghị chính phủ tiêu huỷ trăng để cứu thế giới)
Thế giới không còn trăng! Tin nghe rùng rợn quá
chú Cuội cây Đa tan xác giữa thiên hà
không còn Tết Trung Thu không còn đêm phá cỗ
không còn ánh trăng ngà cho thi sĩ làm thơ
Hàn [*] đã quen có trăng như người tình muôn thuở
ta đã quen có em như trăng khuyết trăng tròn
Esenin uống trăng tan đầu ngọn cỏ
Lý Bạch đuổi theo trăng xuống tận đáy sông trong
Thế giới không còn trăng. Sao có còn không nhỉ?
sao dẫu còn chẳng thay nổi trăng đâu
người cũng vậy, chết đi là vĩnh viễn
không còn người, dù nhân loại sinh sôi
WORLD WITHOUT MOON
(Upon the news that a group of Russian scientists recommended the government destroy the moon to save the world)
The world without the moon! What horrific news
the Cuoi boy and the banyan tree lose their bodies in the middle of the milky way
no more Mid-Autumn festival, no more night to have parties
no more golden moon nights, inviting poets to write
Han* was used to having the moon as an eternal lover
I’m used to having you as a full moon and crescent moon
Exenin drank moon diluted at the grass’s tip
Lý Bạch chased the moon to the bottom of the crystal river ...
The world without the moon. Would there still be stars?
Stars if they’d still exist could not replace the moon
humans neither, death is the end
no one is born twice, although the human race keeps growing
Ta rờn rợn nghĩ tới lò hoàn vũ
một ngày kia hoả táng cả trăng vàng
đừng tưởng giết một tinh cầu giá lạnh
mà ngỡ mình vô tội với tình trăng...
Thế giới không còn trăng, dù chỉ là tưởng tượng
nấm mồ trăng chôn cất ở nơi nào
xin nhỏ lệ một lần cho mãi mãi
những tinh cầu ta ngưỡng mộ trên cao...
28.9.2002
____________
[*]Hàn Mặc Tử
I have a sinking feeling, thinking about the universe’s core
one day it’ll burn the golden moon
don’t assume that killing a cold star
is innocent with the moon’s love ...
The world without the moon, imagined only
A grave for the moon, where could it be?
let me shed my tears once and forever
the stars I admire from above ...
28.9.2002
__________
* Han Mac Tu (Hàn Mặc Tử) (22 September 1912 – 11 November 1940) was a Vietnamese poet. He was one of the pioneers of modern Vietnamese romantic poetry.
(còn tiếp)
Nguồn: Ký ức mắt đen. Thơ song ngữ Nguyễn Trọng Tạo. Nguyễn Phan Quế Mai tuyển chọn và chuyển ngữ. Hilary Watts hiệu đính. NXB Thế giới, 2009. Tác giả gửi www.trieuxuan.info
| 
