Chúng vốn không ở đây, có thể vì gấu mèo lớn mà đến núi Đại Thanh, nay gấu mèo lớn chết đi là chúng nên về núi Đại Thuận.
Tôi càng mít đặc, chẳng hiểu bác thợ săn nói những gì, chợt nhớ đến chuyện về mười lăm con sói mà ông chủ tịch ủy ban hành chính Châu Thành đã nói, có cần hỏi xem người thợ săn trước mặt này có biết mười lăm con sói không? Bác ấy vừa nói đến con sói số bảy số tám gì đó. Nhưng người thợ săn đã giật dây công tắc đèn, trong buồng trở lại sáng trăng dìu dịu.
Ngủ đi, ngủ đi, hành hạ anh tới nửa đêm chưa yên giấc.
Bác thợ săn lại ngồi dựa vào tường, đầu cúi xuống. Đương nhiên tôi đã nằm, song vẫn tỉnh như sáo, lại nghĩ vơ vẩn về Tây Kinh, bỗng chốc thấy buồn buồn. Trong sân lại có tiếng bước chân, chuyên gia Hoàng đang hát: Làm vua ngồi ghế đít quay về đằng sau để bụng ở đằng trước, đi một bước lùi hai bước, coi như chẳng đi được bước nào, ăn một đấu ỉa mười thằng, ỉa ra nhiều qúa thể… Tiếng hát tiếp theo đột nhiên bị bịt mồm, nhe không rõ lời, sau đó là tiếng gắt gỏng khe khẻ của Thi Đức:
Vào nhà đi, vào nhà, mọi người đều ngủ cả, anh còn hát làm gì?
Tôi nghe thấy tiếng thở dài từ chổ người thợ săn vọng đến.
Bác vẫn còn thức ử?
Ông ấy điên thật rồi.
Gấu mèo lớn đã trêu chọc ông ấy, vốn có thể từ đó lên chức nghiên cứu viên, bây giờ đã mất hết… Có lẽ đó cũng là số phận của ông ấy.
… Có sói thì phải có thợ săn, có gấu mèo lớn thì phải có chuyên gia, nhưng anh trở thành thợ săn lại không có sói, đã trở thành chuyên gia thì gấu mèo lớn lại chết, đây cũng là số phận phải không?
Con người ta làm việc gì thì sinh ra làm việc ấy. Ví dụ đã có nhà, trong nàh mua về một cái bàn bởi vì cái bàn phải có một cái ấm trà, bạn ra cửa hàng ngoài phố mua được một ấm trà, có ấm trà rồi, thì phải có chén để uống trà, liền ra cửa hàng mua chén về. Cái lý là thế mà. Bây giờ đánh vỡ ấm trà, không có ấm nữa, chén đương nhiên không thể thay ấm chứa nước trà. Ông trời tạo ra con người là trên đời cần làm việc gì, thì tạo ra bạn để làmviệc ấy.
Tôi tỏ ra đắc ý với cái lý sởi lởi nhất thời của mình, song bác thợ săn thì có vẻ buồn chán, bác ngả người châm một điếu thuốc, hút lia lịa, cuối cùng vứt đầu mẩu thuốc xuống nền nhà. Đầu mẩu thuốc vẫn đang cháy, tỏa ra mùi khét lẹt khó ngửi, bác bước khỏi giường, tôi cứ tưởng bác định dậm tắt đầu mẩu thuốc, song bác đã cúi xuống lục trong túi da đem theo lấy ra một chai rượu, dùng răng cắn mở nút chai, dơ lên uống một ngụm, rồi lau miệng chai đưa cho tôi:
Ngủ không được, cánh mình uống rượu nhé!
Tôi uống một ngụm rồi đưa cho bác, bác uống xong lại đưa cho tôi.
Trông anh không giống ngưới thành phố!
Đấy là lời khen lớn nhất của bác đối với tôi. Tôi cười:
Thật vậy sao? Thịt cừu vì có mùi gây mới là thịt cừu, song bác lại bảo thịt cừu này ngon, không có mùi gây.
Bác thợ săn ha hả cười, chỉ vào tôi bảo:
Bây giờ thì trông ra là người thành phố rồi.
Thế là chúng tôi trở nên gần gũi, ai ngồi giường của người ấy, chai rượu đưa qua đưa lại, chẳng mấy chốc đã uống cạn già nửa. Tôi nghĩ, hoa lê ngoài cửa sổ đã lại phủ một lớp tuyết. Tôi hỏi:
Bác không phải là người ở cơ sở này ư?
Tôi có giống một tri thức không anh?
… Họ không có râu và lông mày như bác.
Tôi thiếu một cái mồm to. Mồm to ăn tứ phương, tôi cần một cái mồm ăn bốn phương, hư…
Người thợ săn nhét nắm tay vào mồm, song không nhét nổi, bác cúi người khẻ nói với tôi:
Tôi quen chủ nhiệm Thi Đức, mấy hôm trước từ Hùng Nhĩ Xuyên đến đây.
Hùng Nhĩ Xuyên ư? Là Hùng Nhĩ Xuyên của huyện Trấn An phải không?
Anh biết Hùng Nhĩ Xuyên của huyện Trấn An ư? Đến đó chưa?
Chưa, nhưng gia đình bà ngoại ông cậu tôi ở đó.
Họ gì?
Họ Phó.
Anh chẳng phải từ Châu Thành đến sao? Người tỉnh thành cơ mà?
Không ai ngờ cậu cháu tôi gặp nhau ly kỳ đến như vậy! Nếu viết cuộc gặp nhau này thành bài đăng báo, thì người đọc hoàn toàn cho rằng đây là sự sắp đặt kém cỏi, nhưng cuộc gặp gỡ lạ lùng trong thực tế đã xảy ra đúng như vậy. Cậu tôi tên là Phó Sơn. Tối hôm ấy tôi đã kể hết những chuyện về gia đình họ Phó mà tôi biết, cậu tôi luôn luôn bổ sung và nói rõ thêm. Khi kể đến lúc cậu còn bé đã nắm chặt đuôi sói cứu đựơc mẹ, còn mình bị sói tha đi như thế nào, cậu tôi liền cởi luôn áo ra, qủa nhiên có ba vết sẹo đỏ ở gáy cậu, vết sẹo không phải lỗ nhỏ lõm vào như tôi tưởng tượng mà lồi hẳn lên, trông như cái núm cửa tỏa ra ánh sứ đỏ au.
Cậu và sói đã có oan thù mấy đời rồi!
Cậu đã thống kê bao giờ chưa, tất cả đã săn bắt được bao nhiêu con sói?
Anh lớn bằng ngần này, có thể nói rõ đã ăn bao nhiêu bát cơm không? – Niềm khí khái hào hùng ánh lên trong mắt cậu, cậu chớp chớp mắt nhìn tôi một cách ranh mãnh – Cậu không ngờ anh cũng lại là một trí thức lớn! Làm công việc này của các anh ngày nào cũng phải đánh bạn với con người, có lẽ anh không nhớ hết tất cả những người mà anh đã làm quen, nhưng những ai đã từng gặp anh thì đều nhớ anh.
Như vậy có nghĩa là – Tôi có phần hào hứng – Mọi con sói ở Thương Châu đều nhận biết cậu?
Có thể là như vậy. Trên vách núi bên trái kia có hai con sói, lúc nửa đêm chúng di chuyển, cậu đã ra xem,hai thằng cha ngu ngốc sợ đến mức định bỏ chạy, song chỉ lượn vòng quanh, như thế giống hệt phạm nhân trên bãi hành hình, tự mình lẩn thẩn trước! Nhìn chúng như vậy, cậu bảo đi đi, đi đi, nhà nước đang bảo vệ bọn bay!
Cậu không bắn chúng chứ ạ?
Không.
Cậu biết hiện nay không được bắt sói nữa.
Đương nhiên rồi.
Nhưng…
Bỗng dưng tôi đâm buồn cho cậu. Bây giờ đã không còn là những năm tháng sinh ra anh hùng, tuy cậu là thợ săn, song không được săn bắt sói nữa, hầu như một thế kỷ nay ở Thương Châu đã tuyệt chủng các loại hổ, sư tử, thậm chí bò rừng, gấu rừng, chỉ còn sói. Tôi nhìn khẩu súng săn bóng nhoáng, nhìn kiểu cách ăn mặc của cậu, ý của tôi là: vậy thì tại sao cậu vẫn còn đóng vai săn bắn thế này? Nhưng tôi không nói ra. Cậu chộp luôn chai rượu, ừng ực, ừng ực tu liền một hơi, không nhường cho tôi nữa. Tiềng cười và khóc của chuyên gia Hoàng ở xa xa cứ lọt vào khe cửa sổ rõ mồn một, thẩm thấu trong bốn bức tường.
Cậu tôi bảo, cậu là đội trưởng đội săn bắt sói ở Thương Châu. Khi sói càng ngày càng ít đi, ông chủ tịch Thương Châu đã tìm cậu, giao cho cậu nhiệm vụ, trong thời gian gần một năm đi một lượt khắp Thương Châu, tổng điều tra xem còn tất cả bao nhiêu con sói. Trong quá trình tổng điều tra, ngoài việc tính mạng bị tổn thương trực tiếp ra, tuyệt đối không được bắn giết một con sói. Không thể không nghe lời ông chủ tịch, cậu đã lên đường đi tổng điều tra và đã điều tra rõ mười lăm con sói, đồng thời đánh số từng con theo thứ tự phát hiện trước sau. Mười lăm con sói đó lần lượt là: Sói rỗ xám số 1, sói trắng số 2, sói già số 3, sói chột số 4, sói thọt số 5, sói mắt đen lông xám số 6, sói đuôi trọc số 7, sói vàng số 8, sói béo số 9, sói sống lưng đỏ số 10, sói đế móng trắng số 11, sói non eo cong số 12, sói lông tạp số 13, sói xanh nhỏ số 14, và sói gầy bụng xệ số 15. Chính là sau khi cậu tôi tồng điều tra, ông chủ tịch Thương Châu có tư liệu đầu tiên trong tay, đã quyết tâm chấm dứt Đội săn bắt sói, ngừng sản xuất bút lông sói của xưởng bút lông và đề nghị các ngành hữu quan soạn thảo ban hành điều lệ bảo vệ và cấm săn bắt sói. Sau khi cậu tôi báo cáo tình hình tổng điều tra, ông chủ tịch đã từng bảo người ở văn phòng giữ cậu tôi lại tham gia công tác xây dựng cơ cấu úy ban bảo vệ môi trường sinh thái với tư cách là người thợ săn. Cậu tôi liền túm chặt cổ áo đối phương, xách lên như xách gà mắng rằng: Nếu không thể đi săn nữa, thì cậu đâu còn coi là thợ săn, mấy chục năm qua cậu đã mặc quen bộ quần áo săn bắn này, đã tạo thành nếp leo núi luồn rừng lội suối băng đèo, không ăn ngủ theo thời gian quy định, thậm chí khi ngủ không bao giờ cởi quần áo, tựa vào tường ngồi ngủ cả đêm, nếu mặc comlê, hoặc quần áo Tôn Trung Sơn, suốt ngày ngồi trong phòng làm việc nói chuyện, hút thuốc, uống trà, đọc văn kiện, thì cậu đâu còn danh nghĩa của người thợ săn nữa?
Cậu tôi bảo, từ đội trưởng một đội săn bắt sói, cậu trở thành một ngườin tham gia chủ yếu vào việc định ra điều lệ cấm bắt sói, tất cả anh em thợ săn đều có ý kiến đối với cậu, cậu mới cảm thấy rất buồn cười, rất khổ nhục. Điều khiến cậu ăn ngủ không yên, có cảm giác mắc tội là sau khi ban hành điều lệ hầu hết anh em thợ săn đều mắc bệnh, một thứ bệnh quái gỡ lạ lùng: người già yếu đi cực nhanh, tinh thần tình cảm bần thần hoảng hốt. Cậu không biết nên giải thích với đội viên củ của mình như thế nào, cũng không biết thuyết phục bản thân ra sao. Để lại một lớp người như họ ở Thương Châu, còn có công việc gì cần họ làm nữa, thế là cứ lo ngay ngáy suốt ngày. Cậu tôi bảo:
Cậu sinh ra là để săn bắn cơ mà!
Men rượu tưng bừng trên mặt cậu tôi, đỏ sẫm như qủa cà, cậu nhìn tôi một cách đáng thương, hai khóe mắt có cục dĩ mắt trăng trắng. Trời ơi, ở hai bên đấu hói của cậu tôi, một đôi tai tự dưng động đậy, sao lại có đôi tai như thế nhỉ, dài mà nhọn, cao dỏng lên quá lông mày. Trong sách xem tướng từng viết những người có hình tai này thông minh, cố chấp, song trong phút chốc một ý nghĩ bỗng nảy ra trong đầu tôi, kiếp trước cậu tôi là sói, có lẽ quanh năm suốt tháng đánh bạn với dã thú, cũng dần dần làm cho hình tượng của mình tương đối giống dã thú. Cậu tôi nói có lý con người làm một nghề lâu dài, con người sẽ sống ỉ vào nghề ấy, đây là dị hóa. Sống trong thành Tây Kinh tôi đã từng thấy nhiều cán bộ lãnh đạo nghỉ việc về hưu, lúc họ còn tại chức tuy công việc bận rộn, nhân sự phức tạp, nhưng hết sức uy nghiêm, cứng rắn, khỏe mạnh, một khi về nghỉ cơ thể đã xấu đi trông thấy, hơn nữa rất dễ mắc bệnh si dại tuổi già. Mẹ tôi đã tám mươi lăm tuổi. Cả đời bà là phụ nữ trong gia đình, lúc bà hơn bảy mươi tuổi, tôi định thuê một người giúp việc, nhưng mẹ tôi kiên quyết phản đối, việc chợ búa, cơm nước, lau nhà giặt giũ trong gia đình phải do mẹ làm, bước sang tuổi tám mươi ba, thấy mẹ không làm nỗi nữa, tôi bảo thuê người giúp việc, mẹ tôi đã khóc, khóc rất thương tâm, mẹ nói, mẹ đã vô dụng, thành kẻ ăn hại. Thuê người giúp việc về, nhưng mẹ thường hay gây sự, cứ trách móc điều này, mắng mỏ việc kia, hôm người giúp việc hướn bỏ đi, mẹ tỏ ra hỉ hả lắm, vào bếp xào nấu cho tôi bốn món thức ăn. Nghĩ đến mẹ mình, làm sao tôi không thông cảm với cậu kia chứ! So người mà nghĩ đến ta, nếu trên đời, đột nhiên không còn sách báo, tạp chí và nhà xuất bản, thì tôi, một con người học sáng tác ở trường đại học, lại làm công việc văn chương đã hơn chục năm , liệu có cảm thấy hụt hẩng vả khủng hoảng hay không?
Đúng thế, thưa cậu – Tôi nói với cậu – Nhưng ông chủ tịch đã suy nghĩ đến toàn vùng Thương Châu, điều ông ấy lo lắng là sự phá hoại môi trường sinh thái tự nhiên của Thương Châu, nếu đến lúc sói cũng mất giống như gấu mèo lớn, cũng phải trả giá lớn lao như các ông chủ nhiệm Thi Đức nuôi đẻ một con gấu mèo lớn, thì tất cả đều đã muộn, chúng ta không muốn để con cháu của mình trở thành chuyên gia nuôi đẻ sói nhân tạo, thưa cậu!
Cậu tôi nhìn tôi, hình như đã nói một câu:
Anh có thể làm chủ tịch Thương Châu được rồi đấy!
Rồi cậu đứng lên, nhưng khi cậu đứng lên thì người cậu lại xiêu đi, gần như sắp ngã, tôi vội vàng đỡ cậu, cứ tưởng cậu đột nhiên trẹo cổ chân. Cổ chân cậu không trẹo, cậu bảo:
Liệu có phải cậu đã hỏng thật rồi?
Hỏng cái gì thưa cậu?
Bộ xương này này.
Thân cậu vạm vỡ như thế, đấm một qủa đánh chết trâu thưa cậu!
Đúng thế, cậu vươn thẳng cổ, vết sẹo ở sau gáy thay đổi màu sắc, hai chân vọt lên chiếc bàn ở cạnh giường, nhẹ nhàng như con mèo, càng ngạc nhiên hơn khi cậu nhảy từ chân tường đông sang chân tường tây, từ chân tường tây nhảy sang chân tường đông, cứ bật đi bật lại như qủa bóng da. Cuối cùng dạng hai chân hai tay, cả người rời khỏi mặt đất dán vào tường. Tôi chưa bao giờ nhìn thấy ai luyện tập dầy công như vậy, cứ nói hoài: từ từ thôi, từ từ! Cậu rơi khỏi tường, lăn một cái, ngồi trên đất, tôi liền vỗ tay hoan hô.
Trong chốc lát cái cọc gỗ trên tường đất đã lõng ra, có ma mới biết tại sao chiếc cọc gỗ lại lung lay, khẩu súng treo trên cọc gỗ rơi xuống nặng chịch, dựng đứng ở ngay bên trái người cậu, sau đó đổ vật xuống. Cậu không thò tay ra nắm, cứ nhìn nó đổ ra đất kêu sập một tiếng. Bỗng chốc khí thế hào hùng biến mất trên mặt cậu, cổ cậu cũng từ từ mềm ra, đầu rũ xuống như hoa hướng dương trong đêm. Tính nết cậu thay đổi nhanh như vậy, tôi cảm thấy bất ngờ, tôi vốn cứ tưởng cxcậu là con người thô vụng, song cậu còn nhạy cảm hơn tôi! Chắc chắn khi cậu xem ti vi có hình ảnh xào thức ăn sẽ ngửi thấy mùi thức ăn xào, khi cắt tóc sẽ cảm thấy tóc cũng đau, trên người có nhiều chỗ ngứa, chịu không nỗi người khác gãi bóp, với kinh nghiệm thiết thân của mình, tôi đã hoàn toàn suy đoán cậu, thậm chí lấy đó để chê cười cậu làm một người thợ săn không thích hợp như thế nào, nhưng dáng vẻ ủ rũ của cậu đã khiến tôi không dám, tôi chỉ nói:
Cậu ơi, cháu phải nhờ cậu đấy!
Cậu tôi tỉnh bơ.
Cậu cói thể dẫn cháu đi khắp lượt Thương Châu để cháu chụp ảnh làm tư liệu cho mười lăm con sói đó không thưa cậu?
Cậu ngẩng đầu nhìn tôi, cái mồm nhăn nhó trông như một cái hang tối nho nhỏ.
Ý nghĩ của tôi tự tư quá, bởi vì tôi định dùng máy ảnh của mình chụp ảnh cho mười lăm con sói chỉ còn lại ở Thương Châu, đây cũng hầu như là chuyện có một không hai trong cả nước, thậm chí cả thế giới, nhưng tôi nói ra mồm liền cảm thấy yêu cầu này qúa ư tàn khốc đối với cậu. Mồm cậu ngậm chặt, trong khi đó mũi cậu thở ra hơi lại dài, tiếp theo cậu với tay cầm khẩu súng săn nằm trên đất. Lúc này điều mà tôi nhìn thấy lại không phải là khẩu súng săn mà là một con rắn, một con rắn mềm mại trơn nhẵn, tôi ngạc nhiên tới mức định kêu lên.
Hả? Cậu tôi nghi ngờ, ngẩn người ra một lát. Tôi vội vàng bịt chặt mồm, bởi vì trong tay cậu tôi đang cầm khẩu súng, tôi đã hoa mắt nhìn gà hóa cuốc, cậu tôi chống khẩu súng đứng dậy.
Được thôi! Cậu đã trả lời tôi.
Tôi lập tức lấy máy ảnh ra, đề nghị chụp cho cậu một kiểu. Cậu mở cửa, kéo con chó Phú Quí vào, lại khoác khẩu súng ra sau lưng, thậm chí đã rửa mặt, đứng nghiêm để tôi chụp. Cậu bảo, có lẽ đây là lần chụp ảnh người thợ săn cuối cúng của cậu. Nhưng khi tôi chụp bức ảnh người thợ săn cuối cùng ở Thương Châu, đèn máy chụp không sao lóe sáng được, tôi cứ tưởng không đủ điện, quay sang thử chụp ở chổ khác thì vẫn ngon lành, lại tưởng rằng tiếp xúc ánh sáng đèn không tốt, kiểm tra đi, kiểm tr a lại không có trục trặc gì, nhưng chĩa máy vào cậu thì đèn không lóe sáng. Cậu tỏ ra rất đáng tiếc, cứ ca cẩm bị xúi quẩy, rửa mặt sạch sẽ mà chụp không thành. Tôi không sao hiểu nổi chuyện này, có thể là trên người cậu có côngnăng gì đặc biệt, có lẽ cậu căng thẳng nên phát ra từ lực gì ảnh hưởng đến máy ảnh. Nói thế thật khó tin, nhưng tối hôm ấy qủa tình là như vậy.
Việc nhận ra người họ hàng một cách ly kỳ và đề ra kế hoạch cứu vớt mình đã khiến tôi có phần nào tự do tùy tiện. Chúng tôi bàn nhau lúc trời sáng sẽ chia tay chú nhiệm Thi Đức, tạm biệt cơ sở nuôi đẻ và bảo vệ gấu mèo lớn. Nhưng chuyên gia Hoàng kêu khóc và cười rú cả đêm đã điên hoàn toàn, nủa đêm về sáng ông ấy lại một lần nữa cởi quần áo ra, thậm chí kẹp dương vật vào khe chân nói mình là giống cái, là gấu mèo lớn cái, muốn đẻ một đứa con, tiếp theo chạy về buồng mình đập vỡ ấm nước, gương, gạt tàn thuốc lá, khay trà bằng kính và một khung bằng khoen treo trên tường, lại xé toàn bộ sách nghiên cứu về gấu mèo lớn hơn mười năm nay, xé xong còn ngâm nước, rồi cho vào cối đá giã bánh dầy lấy chày gỗ dã nát. Anh em trong đơn vị đều khuyên can, song nhìn thấy ai, ông Hoàng chửi người ấy, thậm chí còn cào xước da mặt chủ nhiệm Thi Đức. Chủ nhiệm Thi Đức đành phải ra lệnh trói ông ấy lại để ông ấy được yên tĩnh. Ông Hoàng bị trói vào giường gỗ, nhưng vẫn dãy dụa khiếp lắm, dây thừng bị cứa vào cổ chân cổ tay để lại từng vệt từng vệt rơm rớm máu. Chủ nhiệm Thi Đức lại cởi dây thừng, xé khăn trải giường thành từng dãi để buộc vào hai chân hai tay ông ta, nhắm mắt đấm mạnh vào cằm để ông ta ngất đi, rồi khênh đến Bệnh viện Châu Thành chạy chữa. Dân miền núi trói lợn thịt vào tấm phản như vậy, khiêng xuống núi đem ra thị trấn bán, nhưng bán lợn là việc mừng phải uống rượu, đốt pháo, còn đưa chuyên gia Hoàng đi, lại buồn như đám tang, mọi người cứ xụt xịt khóc. Trong cơ sở không còn gấu mèo lớn, không hoàn thành nhiệm vụ nhà nứơc giao cho họ, tất cả chuyên gia phải về Châu Thành báo cáo với ông chủ tịch, và chính quyền chắc chắn sẽ quở trách bọn họ. Để minh chứng đầy đủ trình độ khoa học kỹ thuật cao siêu của họvà đẽ từng làm việc hết sức tỉ mỉ cẩn thận, chủ nhiệm Thi Đức yêu cầu tôi có thể cùng xuống núi được không, bởi vì tôi có trong tay băng ghi hình toàn bộ quá trình sinh đẻ của gấu mèo lớn, có thể dẫn chứng và nói giúp họ. Việc này có dính dáng đến lợi ích của bản thân và gia đình mấy chục con người, nên tôi đành phải đồng ý. Đương nhiên cậu tôi cũng đi theo, chúng tôi liền thuê luôn mấy tay trẻ khỏe trong số chín gia đình dân bản khiêng cả người lẫn giường đưa chuyên gia Hoàng xuống núi.
Bên đường, ngoài sân lớn cơ sở trồng những cây quít, là loại cây ở phương Nam có thể thành quất, song ở vùng sâu trần lĩnh này lá nó lại cực nhỏ, mọc đầy gai cứng như dùi, ra những qủa nhỏ xíu thưa thớt không ăn được nhưng có thể làm vị thuốc. Trồng câh này ở ven đường là để làm hàng rào bảo vệ cơ sở, bấy giờ nó đang mọc từng búi từng dúm lông màu xám, cón cả một vệt phân lỏng trắng xóa rải dài hơn ba trượng. Tôi nhặt một nhúm lông tơ, chợt nhớ đến một bài ca dao, người nợ tiền hứa hẹn với người đi đòi nợ:
Bên đường cái, trồng táo gai
Trồng táo gai, mắc lông cừu
Mắc lông cừu, dệt thành nhung
Đem lên Tân Cương bán lấy tiền
Bán lấy tiền, trả nợ anh.
Nhưng cậu tôi bảo, đấy không phải là lông cừu, là lông sói đêm qua di chuyển để lại, cậu còn bảo, khi cậu xáxh súng đi ra, ba con sói đang đi qua chân tường này, mồm con nào cũng ngậm một nhúm hoa dại đặt vào chân tường nhà theo thứ tự, trong đó có một con chui vào khóm quít, bám đầu lên tường nhìn vào trong sân, thân nó béo vục vịch, cố gắng bám ở đó, mắt nhìn vào, mồm cứ hí liên tục. Cậu gọi một tiếng, con sói từ trên rơi xuống.
Cậu không bắn – Cậu tôi nói – con sói ấy rơi xuống đi khập khiểng, cậu cứ tưởng nó bị thương, do dự một lát, nó chuồn mất. Nó tưởng nó chạy trốn nhanh chóng, thật ra, nếu định bắn nó cậu đã bắn trúng từ bao giờ. Nhưng ở trong sân chuyên gia Hoàng đang gào khóc, cậu nổ súng ông ấy càng hoảng sợ…
Chắc là sói biết gấu mèo lớn đã chết…
Tôi lẩm bẩm nói một câu: Cậu tôi bảo sói di chuyển đi nơi khác, gấu mèo lớn vừa chết đi một cái là sói di chuyển đi nơi khác. Sói ngậm hoa dại đến đặt ở chân tường và leo bám lên tường là để viếng gấu mèo lớn, hay là để nhìn cái vẻ đáng thương của những chuyên gia này lần cuối cùng?
Các chuyên gia nghe nói vậy, ai cũng quay mặt lạu, hình như định nói gì, song cuối cùng đã không nói gì hết. Chủ nhiệm Thi Đức đột nhiên hét toáng lên: “Sói, Sói!”
Gọi rùa thì đến rắn, ở miền núi thường hay có chuyện bất ngờ hết sức ly kỳ như vậy, qủa nhiên, ở chổ ngoặt của tường vây cách mấy trăm mét, có một người khom lưng cõng một tấm gỗ, mà trên tấm gỗ có một con sói đang nằm chồm chỗm. Lần đầu tiên tôi nhìn thấy một con sói sống thật sự, toàn thấn nó xám lốm đốm, hai chân trước thò ra khỏi hai cái lỗ của tấm gỗ bị người ở dưới tấm gỗ nắm chặt, hai chân sau thõng xuống rung rẫy theo bước đi của người, lại còn có một con lợn, con lợn nhỏ béo tròn trùng trục chạy lon ton bám sát sau lưng.
Thấy tôi nói vậy, cậu cố ý làm ngơ, cúi xuống buộc dây giầy, bỗng nghe thấy tiếng hét của Thi Đức, liền bật người dậy, nhảy ra xa năm bước, tôi thấy người cậu đột nhiên dài ra nhỏ đi, hầu như gấp đôi ngày thường, rơi xuống đất, lại thu nhỏ vào, còn khẩu súng thì đã giương lên. Tôi rú lên một tiếng, dường như cùng một lúc hai tay bịt chặt tai, nhưng cậu tôi không bóp có, cất tiếng hỏi:
Cõng sói à? Hải Căn, Hải căn, anh chàng lùn này bắt ở đâu thế hả?
Cái đầu ở dưới tấm gỗ cố gắng ngẩng lên, đây là một người đàn ông có cái mũi to song hai chân lại ngắn, anh ta đứng thẳng lưng, thì nửa thân dưới của con sói dường như sắp ngồi xuống đất.
Đây chẳng phải đội trưởng hay sao? Tôi đào một cái hố ở chổ rừng Hạ Loan vốn định bẫy một con chó hoang, không ngờ sói lại đến, anh xem đây, bọn thợ săn các anh cõng được sói, tôi cũng cõng được sói!
Cậu tôi bảo:
Được đấy! Anh bỏ nó xuống để tôi xem nó là ai?
Hải Căn đã đặt cả tấm gỗ và sói xuống đất đánh bịch một tiếng, bước đến chỗ chúng tôi. Anh chợt quên chú lợn con, vội quay lại ôm lợn con song cảm thấy đã không kịp, mà sói thì đã rút được chân trước ra khỏi lỗ tấm gỗ ở trên đất, lập tức đạp chân sau, đầu gục xuống đất hét lên một tiếng, hai mắt hoàn toàn trắng dã, chú lợn con đáng thương đứng yên bốn chân trong tiếng hét, bỗng chốc mất phương hướng, cứ nhích từng bước về chỗ con sói, con sói chĩ lọi một cái, chú lợn con lăn lông lốc như viên than qủa băng. Hải Căn kêu thất thanh:
Đội trưởng, đội trưởng!
Đoành một phát, súng đã nổ. Viên đạn nổ tung trên chiếc lá trước mặt sói, chiếc lá tan tàhnh bốn mảnh bay trên không. Sói quay đầu định chạy, thì súng lại nổ, viên đạn rơi ở sau lưng nó, một luồng bụi khói bay lên khỏi mặt đất.
Tiếp theo là một chuỗi tiếng nổ, viên đạn vây chung quanh con sói. Một loạt tiếng nổ trong chốc lát này, giống như những pha xảy ra trong phim, tôi đứng lặng tại chỗ không dám động đậy, con sói cũng đứng trong vòng tròn tung khói bụi không nhúc nhích một bước. Hải Căn mạnh dạn đi đến gần cậu tôi, định nói gì, song lỗ mũi tắc nghẹn, anh ấy bảo:
Mũi tôi bị ngạt.
Cậu tôi bảo:
Người khác ngạt mũi tôi tin, mũi anh to tổ bố thế kia mà tắc à?
Hải Căn vẫy tay với sói, ngón tay trỏ cong thành lưỡi câu, anh nói:
Ta cần bộ da của mi, trong mùa đông thế nào cũng phải có một tấm trải giường chứ! Chủ nhiệm Thi Đức ơi, thịt sói xin biếu ông toàn bộ.
Cậu tôi móc túi lấy viên đạn, cọ cọ đầu đạn vào quần áo, bắt đầu kéo khóa nòng cho vào nòng súng một cách mau lẹ.
Cậu ơi!
Dáng điệu của cậu khiến tôi cảm thấy cậu cũng ranh mãnh lắm, cậu đã cho đạn vào nòng súng, trong cơn hoảng sợ kéo đến bất ngờ, tôi đã trở lại bình tĩnh, liền bước tới nắm chặt khẩu súng của cậu. Tôi nói:
Cậu ơi, câu định giết nó à? Chính quyền đã ban bố điều lệ cấm săn bắt rồi mà!
Cậu tôi ngẩn người, động tác sững lại, cặp mắt chằm chặp nhìn sói. Đôi mắt trắng dã của sói cũng nhìn cậu. Mồm sói rất to, có một vùng lông nhung trắng mịn quanh mép, cứ nhếch lên nhếch xuống để lộ hàm răng, còn trên môi là một hàng chấm trắng như sẹo thơm trên đầu nhà sư, cái đuôi cụp xuống, cổ nghển lên, thở hổn hển. Hai bên nhìn nhau như thể có vẻ giận dữ lắm. Tôi chợt nghĩ đến những võ sĩ đánh bốc trên sàn đấu, nhưng ánh mắt của sói cuối cùng đã dời đi nơi khác, toàn thân bắt đầu run rẩy, khẽ kêu lên ai oán.
My là đồ lạc loài!
Cậu chửi một câu, lấy viên đạn ra khỏi nòng súng.
Lạc loài ư? – Tôi hỏi – Sói cũng lai giống ư?
Nó là con lai của sói cái và chó oang, cháu không thấy nó xinh đẹp song lại là con vật đù đờ đó sao?
Cậu tôi quay đầu lại nói với Hải Căn:
Mình ưa cứng chứ không ưa mềm. Tha cho nó, đây là con sói mình đã từng tổng điếu tra, đánh số thứ 15, lúc nửa đêm mình đã gặp, nhưng không bắn. Đấy là đồng chí Cao, ông chủ tịch địc khu cử xuống chuyên trách thực hiện điều lệ cấm săn bắn sói!
Cậu liền chỉ vào tôi, tôi đang trong lúng túng, liền bước lên mấy bước, ra oai nói:
Không được bắn giết sói, địa khu chúng ta hiện giờ chỉ có mười lăm con sói, cần phải bảo vệ sói.
(còn tiếp)
Nguồn: Hoài niệm sói. Tiểu thuyết của Giả Bình Ao. Vũ Công Hoan dịch. Biên tập; Triệu Xuân & Ngô Thanh Hương. NXB Văn học, 2003.
|