(1930-2015)

Bút danh: Hoàng Phương. Sinh năm 1930, tại xã Điện Phước, huyện Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam. Trú quán tại số 5 Trần Phú - Điện Biên - Ba Đình - Hà Nội, Nguyên Phó Tổng Giám đốc kiêm Bí thư Đảng bộ Đài Tiếng nói Việt Nam; Nguyên Trưởng đoàn Chuyên gia Ủy ban Phát thanh – Truyền hình tại Campuchia; Nguyên Phó Bí thư Đảng bộ khối các Cơ quan Trung ương về công tác tư tưởng. Tham gia cách mạng năm 1945, được thưởng nhiều Huân, Huy chương cao quý của Đảng, Nhà nước ta và Chính phủ Campuchia. Huy hiệu 65 tuổi đảng.

Từ trần vào hồi 0giờ 55’ ngày 03 tháng 8 năm 2015 (tức ngày 19 tháng 6 năm Ất Mùi), tại Hà Nội, hưởng thọ 86 tuổi.

Mai Thúc Long sinh ra trong một gia đình có học. Ông nội đỗ tú tài. Bác ruột là cử nhân, tham gia phong trào Cần Vương, là một trong những người thảo Chiếu Cần Vương cho vua Hàm Nghi. Bố sớm đi theo cách mạng. Mẹ giỏi nhớ thơ ca, thuộc làu làu Truyện Kiều của cụ Nguyễn Du. Sinh ra trong dòng họ được dân xứ Quảng gọi là “Mai ngang”, nhưng năm anh em trai Mai Thúc Luân, Mai Thúc Long, Mai Thúc Lân, Mai Quốc Liên, Mai Thành Ban đều thành đạt, đuề huề bên nhau.

Thuở bé, Mai Thúc Long được theo học thầy Phạm Phú Thông giỏi nhất  vùng, lại là cháu của nhà nho Phạm Phú Thứ nổi tiếng. Quê nhà, dòng họ, thầy giáo cho anh tài năng và phẩm hạnh.

Cách mạng tháng Tám nổ ra, cả làng quê Điện Phước rùng rùng chuyển động. Mai Thúc Long ở tuổi mười lăm, ăn chưa no, lo chưa tới, vừa muốn làm người lớn, vừa còn là trẻ con vác gậy chạy theo cha anh giành chính quyền. Anh chưa biết cách mạng là gì, nhưng nghe mẹ nói đó là lẽ phải thì anh theo liền, dứt khoát, không chút chần chừ. Nghe tiếng súng nổ chát chúa, anh vẫn xông lên. Bên cạnh có ông Bát Quỳ miệng hô to “tiến lên”, nhưng chân chạy ngược lại. Anh phì cười cho cái kiểu “nói một đàng, làm một nẻo” và tự răn mình không bao giờ như thế. Ấn tượng ấy, suy nghĩ ấy đeo đẳng suốt đời anh.

Mai Thúc Long trở thành đảng viên Cộng sản vào năm 1949. Năm 1955 là Bí thư chi bộ. Thực hiện Hiệp định Geneve, anh rời quê lên tàu Ba Lan tập kết ra Bắc. Bước chân lên bãi biển Sầm Sơn, Thanh Hóa lòng anh nặng trĩu nối nhớ quê nhà. Hai tiếng chia cắt, biệt ly như cánh chim biển vời vợi xa khơi.

Anh được theo học lớp báo chí đầu tiên trên đất Bắc với những người thầy, nhà báo gạo cội như Hoàng Tùng, Đào Tùng, Trần Lâm. Anh cùng 9 đồng môn, đồng nghiệp về Đài Tiếng nói Việt Nam, bắt đầu nghiệp làm báo. Anh "bập" vào Chương trình phát thanh “Nối liền Nam Bắc” như phép mầu nhiệm giải mã cho nỗi đau chia cắt hai miền Nam Bắc mà vĩ tuyến 17, dòng sông Bến Hải, cầu Hiền Lương như cái lẫy đàn nhạy cảm. Những năm sáu mươi, bảy mươi của thế kỷ trước trên làn sóng các chương trình phát thanh “Vào Nam” của Đài Tiếng nói Việt Nam, thính giả không thể quên giọng bình luận sắc sảo Hoàng Phương – Mai Thúc Long bên cạnh Viễn Kính, Trung Ngôn.

40 năm theo nghiệp Phát thanh của Đài Tiếng nói Việt Nam thì anh đã giành một nửa thời gian sung sức nhất cho Ban biên tập Miền Nam. Hàng trăm, hàng nghìn bài báo phát thanh của anh kết lại trong một tiếng nói đấu tranh giải phóng Miền Nam, thống nhất nước nhà. Ông tâm đắc nhất là sức mạnh của làn sóng Đài TNVN, như viên đạn bắn thẳng, như mũi tên mang tình cảm và lý trí của cả một dân tộc đấu tranh cho chính nghĩa, cho lẽ phải trên đời.