Ngày thứ nhất…

Sau khi đứng ngắm nghía đám người chen lấn nhau để giành chia tôm, Sương tự thấy mình thiếu khả năng giành giật nên quyết định ra về. Vừa cầm cái cần xé nhỏ quay bước, bỗng có bàn tay ai đó giữ chặt tay cô. Một giọng nói vang lên ngọt ngào:

- Sao cô không chia tôm mà bỏ về, rồi lấy tôm đâu để lột?

- Em không có cách nào chen được – Sương lúng búng trả lời.

- Trời đất! – Người đàn bà chưa kịp quen trố mắt nhìn Sương – Làm nghề tôm cá phải miệng bằng tay, tay bằng miệng mới lại người ta, cô hiền quá làm ăn nên nỗi gì?

Không đợi Sương có ý kiến người đàn đặt cần xé tôm của mình xuống, đưa tay giật lấy cần xé của Sương rồi hùng tổ xông vào đám người đang xô đẩy nhau. Tiếng người bị lấn áp ó ré vang dậy, tiếng người chủ cân tôm quát lên:

- Bà nội này hồi nãy có cân tôm rồi mà?

Người đàn bà chả chớt:

- Tui chia dùm cho cô giáo kia kìa, tội nghiệp cổ hổng dám chen vô.

Chỉ một loáng Sương đã có cần xé tôm đầy vun ngọn đặt trước mặt. Những con tôm nghệ tươi roi rói, có con còn ngo ngoe mấy chiếc càng bé xíu búng đuôi tanh tách.

Người đàn bà giọng vui vẻ trong hơi thở hổn hển:

- Cô phải giành trước để có tôm tốt mà lột mới lời được nhiều, cứ lần chần chia nhằm tôm nhỏ đầy bã khi lột lỗ thắt họng. Thôi! Minh đi luộc tôm nghen cô giáo.

- Cảm ơn chị! – Sương nói nhanh vì thấy chị ta đang dợm bước – Chị ơi… Chị tên gì?

- Ơn nghĩa gì cô, tui thứ hai cứ kêu chị Hai là được.

Ngày thứ hai…

Chia tôm giúp Sương xong, chị Hai giảng giải:

- Cô phải tự mình chen lấy chứ, lỡ tui bận công việc không ra giành tôm dùm cho cô được là đói đó. Như vầy nè… - Chị Hai nhiệt tình hướng dẫn cho Sương – Cô đợi người ta vừa khiêng tôm lên tới bãi, liền đưa cần xé của mình đụng sát vào miệng cần đựng tôm, người ta khiêng tới đâu mình lùi theo tới đó. Ai chửi mắng gì thây kệ họ, mình cứ chịu lì đi thì nhất định chia được tôm. Thôi chị em mình đi luộc tôm nghen cô giáo?

Sương nách cần xé tôm vô hông đi theo chị Hai, cô nói khẽ:

- Em đâu phải cô giáo.

Chị Hai phì cười:

- Nhìn cô có dáng dấp trí thức nên kêu vậy mà… Khi còn ở đất liền cô làm nghề gì?

- Chỉ thỉnh thoảng viết vài bài báo hoặc truyện gì đó, rồi thì thất nghiệp dài dài.

Chị Hai như không muốn tìm hiểu tiếp, đưa mắt ngó mông ra khơi xa. Ngoài ấy biển mênh mông một màu xanh biêng biếc, thản nhiên nhìn ngắm con người đang chen chúc xô bồ. Lòng “mẹ biển” vốn bao la nên không hề nhạo báng, lại còn khe khẽ hát lên giai điệu ngàn đời thật êm tai… Rì rào… rì rào…

Ngày đầu tiên làm công việc lột tôm Sương lời được vài chục ngàn, cô tính thầm: “ Số tiền này bằng phân nửa nhuận bút một bài ký sự in trên tạp chí cấp tỉnh, nhưng chắc ăn hơn vì biết đâu bài viết không được đăng. Nếu đem thu nhập lao động chân tay so sánh với lao động trí óc, thì đúng là một bài toán quá trời chênh lệch”. Sương mỉm cười lắc nhẹ đầu... Nhớ lại lần đầu tiên nhận giải nhất truyện ngắn cấp tỉnh, ngày đó mới vui làm sao? Hôm ấy có mặt rất đông bạn bè đồng nghiệp, ai cũng chúc mừng và cho rằng mình sẽ tiến xa hơn trong sự nghiệp văn chương, bằng lối viết xoáy vào nỗi đau thầm kín của những con người luôn bị cuộc đời bạc đãi.

Thấy Sương im lặng, chi Hai dè dặt hỏi:

- Lời nhận xét của tui hình như có chỗ nào không phải.

Sương bật cười thành tiếng:

- Đâu có gì! Nãy giờ em quan sát chị và nghĩ rằng, nếu dáng dấp em giống cô giáo thì chị cũng cỡ luật sư hay bác sĩ gì đó…

Trên khóe môi chị Hai hiện lên một nụ cười cay đắng. Bắt gặp nụ cười ấy Sương chợt chựng người lúng túng, cô hiểu mình đã vô tình chạm trúng vết thương vừa kéo da non của người chị mới quen. Sương cắm cúi bước, nỗi buồn vu vơ đột ngột kéo đến choán hết tâm trí. Cô thả hồn buộc mình nhớ lại hôm nhận giải nhì truyện ngắn. Bây giờ đối với cô cảm giác sung sướng của những lần nhận giải thưởng, trở thành cái phao nguồn vui cho cuộc đời vốn đã quá nhiều lao đao vất vả.

Ngày thứ ba…

- Ôi… Cô ơi! – Chị Hai kéo dài giọng – Nhà văn, nhà báo, nhà giáo… Nếu chẳng được làm đúng nghề không kiếm đủ miếng ăn thì cứ lột tôm mà sống, nhưng phải dẹp đầu óc thơ thẩn qua một bên đi.

Sương cảm thấy chua xót, cô định giải thích rằng “ Một khi lỡ vương mang vào nghiệp viết lách thì vứt bỏ rất khó và điều khó hơn gấp vạn lần và bỏ dần sự tự trọng giành giật từng miếng ăn. Làm như vậy có khác nào lượm cái bánh bèo vừa rớt xuống cát để bỏ vô miệng”. Quay sang nhìn chị Hai, Sương định nói lên ý nghĩ ấy chợt cô bắt gặp dáng vẻ đài các ẩn sau lớp áo xốc xếch của chị. Cô buột miệng hỏi:

- Chị Hai là dân hòn Sơn Rái này à?

- Không! – Chị  đổi cách xưng hô ngọt ngào hơn – Chị từ Sài Gòn ra đây!

Nét ưu tư choáng ngợp trên gương mặt chị Hai trong thoáng chốc, khiến Sương phải ngừng lời không dám hỏi tiếp, cô nghĩ  “Lại thêm một mảnh đời đau buồn trôi ra đảo”.

Chị Hai lên tiếng phá tan sự im lặng buồn phiền:

- Người như cô sao không đi xin việc làm ở cơ quan nào đó, mà phải đi lột tôm lột tép cho cực thân?

- Dạ! Em cũng có đi xin việc ở nhiều cơ quan nhưng không được.

- Sao vậy?

- Họ nói thu em vào làm việc sợ em hớp hồn thủ trưởng, em là đàn bà giá mà – Sương cay đắng tự hỏi – Em có xinh đẹp gì đâu, phải không chị?

- Ừ! – Chị Hai quan sát một lúc rồi nhận xét – Nhưng em có cái cười quá rạng rỡ.

Sương tròn mắt ngạc nhiên:

- Cười rạng rỡ là một cái tội sao?

Chị Hai im lặng đột ngột…

Tối đó… Sương cố gắng ngồi viết truyện ngắn lòng những mong được báo đăng để kiếm thêm thu nhập. Khổ nỗi qua một ngày ngồi miết bên rổ lột từng con tôm xương sống mỏi nhừ, cô phải cố gắng hết sức mới viết được đoạn đầu câu chuyện.

Ngày thứ tư…

Gió hôm nay thổi rất mạnh nghĩa là ghe cào sẽ bắt được ít, nhưng con tôm to lột lấy thịt rất lời. Chưa có chiếc ghe nào cặp bãi, Sương đưa mắt nhìn quanh cố ý tìm chị Hai. Chị Hai hiện ra từ xa, dáng dấp thong thả thường ngày của chị biến đi đâu mất, chân chị cơ hồ bị lún sâu trong cát nhấc bước khó khăn chậm chạp.

- Chị không khỏe hả? – Sương lo lắng hỏi ngay.

- Đêm qua chị bị sốt đến ba mươi chín độ.

- Vậy chị phải nghỉ dưỡng bệnh chớ?

Chị Hai cười như mếu:

- Nghỉ sao được em? Làm ngày nào ăn ngày nấy, nghỉ rồi lấy gạo đâu mà bỏ vô bao tử hai đứa nhỏ.

Ghe cào về tới… Dường như đã trở thành thói quen chị Hai đưa tay nắm lấy cần xé của Sương, giọng chị mệt mỏi:

- Đưa đây chị lấy phần tôm cho em trước, em lột chậm hơn chị.

Nhìn gương mặt tái xanh của chị Hai, Sương giữ chặt cái cần xé lại giọng quả quyết:

- Hôm nay chị để em chia tôm cho cả hai, chị bệnh mà…

Chị Hai tỏ vẻ không tin, cười nhạo:

- Được không đó cô giáo?

Sương mím môi mạnh dạn gật đầu. Cô quan sát đám đông đang chen chúc nhau phía trước, rồi quyết định sẽ thúc cùi chỏ vào lưng cô gái mặc áo bông màu xanh và lách tới, thế nào cũng chia được một cần xe tôm. Thiệt đúng như dự tính. Đặt cái cần xé đầy tôm trước mặt chị Hai, Sương lấy tiếp cần xé nữa. Lần này cô cố tình giậm mạnh trên chân bà già đang đứng gần người chủ cân tôm, bà ta la lên oai oái:

- Cái cô này đi đứng gì kỳ cục vậy, bộ hổng có con mắt sao hả? – Bà cúi người xuống xuýt xoa cái chân đau.

Chỉ chờ có vậy Sương chồm người tới đưa cần xé ngang qua đầu bà già, vậy là cô có thêm cần xé tôm nữa.

Trông thấy cảnh tượng diễn ra trước mắt chị Hai cười cười, giọng chua xót buông ra một câu:

- Ông bà mình ngày xưa thật đúng khi nhận định “Vạn sự khởi đầu nan”. Lần đầu tham gia giành giật sẽ cảm thấy ngượng ngùng, nhưng càng về sau cảm giác ấy dần dần tan biến – Tần ngần một lúc chị Hai nói tiếp – Lúc trước chị cũng như em sĩ diện, nhưng miếng ăn bắt mình phải bươi quào kiếm sống em à!

Hai chị em đi tới chỗ đặt những nồi thật lớn đang nấu nước, sôi sùng sục phả từng làn khói ấm bay lên cao. Ở đây cũng vang dội tiếng tranh giành:

- Tui rửa tôm bưng lên trước bà này mà?

- Tui đưa tiền luộc mười ký tôm nãy giờ?

- Xí! Thiếu gì chỗ luộc tôm đừng có cà chớn?

Tiếng cãi vã lan rộng vẫn không kéo được tâm trí của Sương ra khỏi nỗi xót xa do câu nói của chị Hai ám ảnh. Sương biết lòng tự trọng của mình đã rơi mất phần nhiều. Đôi mi cô rung rung cay cay, mũi nghèn ngẹt và bên trong lồng ngực con tim nhoi nhói đau đau…

Chị Hai cất tiếng:

- Làm gì buồn quá vậy cô?

Sương cố tạo ra nụ cười trên môi:

- Em đang nghĩ về số phận.

- Ôi trời! Lại lẩn thẩn… Nè, chị nghe nói ngày mai có đoàn nhà văn nhà báo của tỉnh ra công tác, chắc em sẽ gặp được người quen.

Ánh mắt của Sương lóe lên rạng rỡ:

- Thiệt hả chị? Vậy là em gởi bài về tạp chí luôn.

- Ừ! – Chị Hai đồng tình – Gặp người quen gởi về nhanh hơn, chớ gởi qua bưu điện chậm lắm. Biển trời cách trở mà.

Hôm ấy Sương cố làm xong mọi việc thật sơm, để dành thời gian hoàn tất truyện ngắn.

Đêm về! Mưa thật lớn…Mưa ở hòn cũng vang rền tiếng ễnh ương. Chắc cô sẽ nôn nao nhớ về quê mẹ nếu không có tiếng sóng biển rì rào, tiếng gió thổi đưa cây rừng xào xạc, hương biển nồng nàn… Từng giọt mưa từ trên mái hiên nhỏ giọt xuống lỗ cát nghe toắp… toắp… đều đều, gợi cho cô cảm hứng sáng tác trọn vẹn. Sương vặn cao ngọn đèn dầu, lục túi xách lấy cây viết và cuốn tập học trò. Đôi bàn tay mấy ngày nay do lột tôm chưa quen, nên bị gai tôm đâm đau buốt, cầm viết khá lọng cọng. Sương mím môi cố gắng viết… Đến khi tiếng gáy khàn khàn của chú gà trống “choai choai”  ở nhà bên cạnh cất lên, cũng là lúc Sương viết xong đoạn kết. Cô cẩn thận mở nồi lấy vài  hột cơm nguội dán mấy tờ giấy dính lại, nghĩ thầm “Chỉ còn một giờ đồng hồ nữa là trời sáng, cố gắng đừng quên mà dậy muộn sẽ bỏ uổng một ngày làm!”

Ngày thứ năm…

Gió giật từng cơn, sóng đánh giồi giập lên bãi cát tạo thành âm thanh ầm ào… Thời tiết báo hiệu một ngày không có tôm để lột. Chuyện đó đối với Sương lúc này không còn quan trọng lắm, cô chỉ hồi hộp chờ đợi gặp bạn bè đồng nghiệp để hỏi thăm nhau và gởi bài về tạp chí.

Trước tiên Sương ngó quanh quất tìm bóng dáng thân thuộc của chị Hai. Không thấy chị, ánh mắt cô chợt dừng lại trên một gương mặt quen thuộc khác. Sương khẽ reo:

- Chú Năm!

Một người đàn ông có dáng dấp cao ráo rắn chắc đang cùng đoàn người ăn mặc lịch sự đi tới, Sương chạy trên những con sóng ven bờ làm nước bắn tung tóe, gương mặt sáng lên cô cất tiếng gọi:

- Chú Năm… Chú Năm…

Người đàn ông quay phắt lại nhìn Sương, đôi mắt thoáng lên nét thân quen rồi đột nhiên chìm tắt…lạnh lùng xa lạ… Và như không hề nhìn thấy cô. Ông tiếp tục đi về phía cuối hòn. Đoàn người bước lần lượt ngang trước mặt có người rất quen, có người rất lạ… Nhưng Sương không còn gọi nổi, âm thanh bỗng chốc biến thành khối đá nhỏ chẹn cứng trong cổ họng. Nhiều đôi mắt của những người đang đợi chia tôm ngó chăm chăm vào Sương giễu cợt, có lẽ họ đang cho rằng cô thấy người sang bắt quàng làm họ. Bất giác Sương nhìn lại mình. Chiếc nón lá mất vành trên đầu, mái tóc bới cao, bộ đồ bạc màu ướt át bám sát vào người,  quần xăn ống thấp ống cao… Sương quay mặt ngó xa xa ra biển, để giấu những giọt nước đột ngột ứa ra từ mắt. Nước biển bắn tung tóe vào người, chiếc cần xé nhỏ bên hông được trút đầy nỗi buồn nên nặng thêm! Bàn tay Sương với những ngón uất ức bóp chặt… Một làn sóng vô tình bắn cao tia nước vào mặt khiến Sương phần nào bình tĩnh, cô nhìn xuống tay mình. Tác phẩm tâm hồn mà cô giành từng chữ với nỗi đau thể xác, đã bị chính cô bóp chặt vo tròn. Sương nhếch môi cười chua chát, rồi buông lỏng những ngón tay ra trên mặt sóng. Nắm giấy được giải thoát bị từng luồng sóng giập vùi đưa đẩy ra xa, lúc lên cao khi xuống thấp… Nắm giấy theo ngọn sóng rút dần trôi ra biển, lát sau chỉ còn thấy hiện lên một đóm nhỏ trăng trắng giống y bọt sóng vừa vỡ…

Một bàn tay nhè nhẹ đặt lên vai cô, giọng nói của chị Hai mệt mỏi nhưng chứa đầy ắp sự cảm thông:

- Như một con hải âu vừa chết phải không em?

Đoàn người sau lưng Sương đã khuất dần sau những mái nhà. Trên mặt nước ven bãi cát, từng con sóng xô nắm giấy màu trắng mỗi lúc một xa… Biển bất chợt  lạnh lùng, chỉ có bàn tay chị Hai là ấm nóng…

A Đ