Nỗi đau này đâu chỉ riêng ai                                                                                                                          

Gửi nhà văn David Grossman

“- Cha, con và gia đình chúng ta đã thua trong cuộc chiến tranh này”

Nhà văn khóc đứa con vừa chết trận ở Libăng

Nhưng có một điều an ủi:

Trong cuộc chiến tranh này người thua đâu phải chỉ mình ông.

Hội đồng Bảo an, Liên Hiệp Quốc và cả nhân loại nói chung

Tất cả những người lương thiện trên trái đất đã thua...

Trong im ắng. Giữa hai đợt bắn phá

nếu lắng tai ông sẽ nghe tiếng cười rúc rích của đạn bom.

Từ các chiến xa và từ trời cao rớt xuống

Trên đầu những người dân vô tội không tấc vũ khí trong tay

Nỗi đau này không chỉ phải riêng ai...

Sân khấu quay

Trái đất

Như một sân khấu quay

Hai bốn trên hai bốn

Hàng trăm nghìn vở diễn

Với những pha giật gân, rùng rợn.

Sân khấu quay

Thật hơn hàng ngàn sân khấu thật                 

Máu chảy ra đúng là máu thật

Nước mắt thật

Cái chết thật

Với những mưu toan lừa lọc

Không cần bom A, bom H

Với những cách giết người không cần gươm dao

Không cần kịch bản

Những đạo diễn không văn bằng

Những diễn viên nghiệp dư

Bậc thầy trong nghề diễn                                                                                                                  

Trái đất

Như một sân khấu quay

Tôi đi chập chờn

Giữa người và ma quỷ

Giữa giả và thật

Trái đất vẫn quay

Con người tiếp tục

Những vai mình đang thủ.

Hay chỉ là giấc mơ...        

5000 năm trước

Thơ ra đời

Cùng lúc con người

           bắt đầu có ngôn ngữ.

Mấy ngàn năm sau

Đã có Đường Thi - Tống Thi

Với những tên tuổi sừng sững như trái núi.

Khó ai vượt nổi

Có người thốt lên

Các bậc tiền nhân nói hết

Các anh còn gì để nói thêm

Nếu không lắp lại mình thì lặp lại người khác

Mà trong thơ đó là điều không thể được.

Vậy mà người ta vẫn cứ làm thơ

Vì mỗi phút giây thi nhân nhìn

cái gì cũng thấy mới

Hành tinh chẳng cũ bao giờ

Cả niềm vui và nỗi đau riêng...

Chỉ có tội ác lúc nào cũng cũ

Dầu kẻ gây ra là ai

Là Nêron hay Tần Thủy Hoàng

Là Hitle, Buch, Xitalin hay Mao Trạch Đông

Dẫu giết người bằng cách gì đi nữa...

Dù bằng tên gỗ, giáo mác

hay bom hạt nhân

người chết hàng loạt...

trong giây lát.

Nhưng ta tin

Vài trăm năm hay 1000 năm sau

Nếu trái đất còn

Nhân loại ngày đó chỉ có Thi ca.

Và trái đất chẳng bao giờ già

Hoa cứ mỗi ngày một nhiều thêm

Và các thiếu nữ ngày một xinh hơn.

Đà Lạt, chiều 20/4/2006

Hãy biết dừng lại

Khi viên đạn bắn ra

Không dừng lại nửa chừng

Rồi tự nhủ:

Không nên bắn vào kẻ vô tội

Không nên bắn vào trẻ em

Đang tung tăng cắp sách tới trường.

Khi quả bom

Dẫu là bom bi

hay bom H.

Rơi xuống từ máy bay

Không dừng lại nửa chừng

Rồi tự hỏi:

Ta ném vào nhà trường

hay bệnh viện?

Ta giết ai đây và giết để làm gì?

Bom, đạn

Dẫu là bom thông minh ⁽¹⁾

Cũng dành việc đó cho người lính

Và cũng không phải người lính tự ý.

Bắn! hay là cắt!

Họ chỉ là cái máy

làm theo lệnh các ông chủ...

vừa nhắm nhí rượu ngon vừa bấm nút.

Đà Lạt, 23/3/2006

Hằng Nga đi đâu

Một hôm nào đó

Nhìn lên trời chẳng còn thấy Hằng Nga

Chú Cuội ngồi gốc cây đa

Cả con trâu gặm cỏ cũng không còn

Bỗng dưng tất cả đều mất tích

Nàng có thể đi lạc giữa cõi vô cùng

Hoặc bị chàng sao đa tình nào bắt cóc

Như chuyện thường gặp ở chốn trần gian.

Hỡi các nhà thiên văn

vât lý địa cầu

Đừng mất công tìm kiếm tận đâu đâu

Nàng không hề đi lạc

Cũng không hề bị ai bắt cóc

Nàng sợ

Bao triệu năm nhìn xuống trần gian

Nàng biết quá rõ

Khi bàn chân con người đầu tiên đặt tới mặt trăng

Chẳng mấy hồi nơi chú Cuội ngồi gốc cây đa

Chuyện cổ tích dành cho trẻ em, người lớn sẽ không còn

Những Con - Thú - Người

(hay “con thú mang mặt người” thì cũng thế)

Sẽ nhanh chóng biến mặt trăng thành bãi chiến trường

Rồi cuộc chiến sẽ lan nhanh sang các vì sao khác.

Những Con - Thú - Người giỏi biến truyện phim^(*)

thành sự thật tàn khốc

Và chuyện Hằng Nga trốn đi

Trong tương lai là chuyện có thật.

An Viên - Nha Trang, 2015

Nếu trên bàn ông có chiếc đầu lâu trẻ con...

Các bậc hiền triết phương Đông

Thường có trên bàn chiếc quan tài thu nhỏ

Hay một chiếc đầu lâu

Cốt tự răn mình

Đời người chung cục là thế đó!

Tôi muốn đặt lên bàn ông

Chiếc đầu lâu thay mặt trẻ em đã chết

Với đôi hốc mắt sâu

đau đáu nhìn ông hỏi:

Vì sao?

   *

Ông có biết trẻ em chết rồi không còn

lớn lên được nữa? ^(*)

Mười năm, hai mươi năm sau nó vẫn cứ trẻ thơ

Ông đừng lo, em chẳng xin gì cho em cả

Dù ông có cho kẹo

em chẳng bao giờ còn ăn được

Ông có nghe không tiếng gõ cửa đêm đêm

Của trẻ em trên khắp thế giới

Không phải tới xin ông chữ ký làm quà

Mà để người ta đừng giết trẻ thơ

Để trẻ con được quyền ăn kẹo

Chúng em chẳng tội tình chi mà

Chúng em chết rồi không còn lớn được nữa

Nếu Nadim Hidmet còn sống đến hôm nay

Chính nhà thơ cùng em bé Hiroshima

sẽ tự tới xin ông điều đó

Xin ông đừng,

       đừng bao giờ giết chết trẻ thơ...

   *

Nếu có chiếc đầu lâu trẻ con trên bàn

Chắc ông sẽ run tay khi ra lệnh ném bom

nơi này nơi khác

Trên đường phố làng mạc nào chẳng có trẻ con...

Hôm xưa ở Việt Nam

và bây giờ

                              khắp nơi trên trái đất.

Chiếc lá nho

Chiếc lá nho nhẹ nhõm

Làn gió sớm thổi bay

Muốn biến đi trên người nàng Eva

Phải mất hơn năm thế kỷ trôi qua

Cái giá con người trên hành tinh này phải trả

Bao nhiêu máu phải đổ

Nhân loại trên đường đi tìm chân lý

Khi ta còn đang mơ tới

ngày đặt chân lên những hành tinh xa có người ở

Thì trên hành tinh ta đã có bao nhiêu người tới thăm

- Họ tới sớm hơn ta có thể trăm năm

Chắc chẳng phải sức hút không cho con người

bay ra ngoài quỹ đạo

Mà loài người trên đó

Chẳng vấp phải những chiếc lá nho giả tạo

13/12/1989

1. Chiếc lá nho được vẽ thêm lên người nàng Eva, bức tranh họa thời Phục Hưng, do
lệnh nhà thờ, để bức tranh bớt lõa lồ. Mãi gần đây mới được Giáo Hoàng cho bỏ đi, lấy lại vẻ đẹp nguyên bản.

2. Những đĩa bay lạ mấy năm gần đây thường đổ bộ xuống hành tinh ta và có người đã bước hẳn ra khỏi phi thuyền.

Mỹ nhân, thượng đế và sự sáng tạo

Thượng đế nhiều lúc phải say

Khi Người sáng tạo

Nếu không

Người cũng chỉ là anh, là tôi,

là mọi người

Giống nhau cả mà thôi

Thượng đế say

Vì những tác phẩm Người tạo ra

Ngàn thế kỷ sau không thể nào lặp lại được

Cái đẹp chỉ sáng tạo một lần

Tất cả các phiên bản đều vất hết

Trên thế gian

Ngàn năm nữa sẽ không thể có một Tây Thi thứ hai

Không thể có một Điêu Thuyền nào khác

Không thể có Cléopat

Không thể nào có ai giống em

Nếu mọi tác phẩm của Người giống nhau

Thì chắc chắn

không ai gọi Người là Thượng đế

Rượu của người

Có thể là Bồ đào mỹ tửu

Có thể được cất lên từ vạn mùi hương

quý nhất

Điều chắc chắn

Rượu rout ra từ đôi mắt mỹ nhân...

VB.

Tác giả gửi www.trieuxuan.info