41. NGƯỜI ĐẸP ƠI HÁT LÀM CHI
X. Pushkin (Nga)
Người đẹp ơi, hát làm chi
Bài ca cay đắng Grudi nữa nàng
Khiến ta chỉ nghĩ miên man
Bến bờ cuộc sống vô vàn xa xôi...
Tiếng ca tàn khốc, nàng ơi
Làm ta bỗng thấy trong người vấn vương
Bóng hình cô gái đáng thương
Dưới vầng trăng giữa đêm trường thảo nguyên...
Bao nhiêu ảo ảnh êm đềm
Nhìn nàng ta đã vụt quên hết rồi,
Nhưng khi nàng mới cất lời
Bỗng nhiên ta lại bồi hồi nhớ suy...
Người đẹp ơi, hát làm chi
Bài ca cay đắng Grudi nữa nàng,
Khiến ta chỉ nghĩ miên man
Bến bờ cuộc sống vô vàn xa xôi...
1828
42. NGƯỜI HÀNH KHẤT
M. Iu. Lermontov (Nga)
Người hành khất trước nhà thờ khép nép
Thân gày còm vì mang nặng khổ đau,
Cổ khô bỏng và dạ dày lép kẹp
Gã run run van lạy khẩn cầu...
Gã chỉ dám xin một mẩu bánh thừa,
Trong khoé mắt bao tủi hờn chứa đựng,
Trên bàn tay đang run rẩy đón chờ
Ai tàn nhẫn nhét vào viên đá cứng...
Anh cầu khẩn tình yêu em cũng vậy:
Tái tê lòng bao giọt lệ cay chua;
Tình anh đó chân thành biết mấy
Cũng bị em tàn nhẫn gạt lừa!...
1830
43. NHỮNG LỜI NÓI NGỌT NGÀO HÔM ẤY
Tình ca Dân tộc Choang - Trung Quốc
- I -
Những lời nói ngọt ngào hôm ấy
Anh tưởng như muôn thủa cũng không quên,
Ngờ đâu em đã bao lần thất ước
Khiến anh nay bề bộn những ưu phiền...
Kìa phương tây vầng trăng đã khuất
Thờ thẫn nhớ em từ lúc trăng lên,
Những lời nói ngọt ngào hôm ấy
Anh tưởng như muôn thủa cũng không quên...
Nhớ lại lúc cùng hẹn hò thề thốt
Bừng trong anh niềm hy vọng vô biên,
Ngờ đâu em đã bao lần thất ước
Khiến anh nay bề bộn những ưu phiền...
- II -
Quên sao được buổi đầu gặp gỡ
Lòng bâng khuâng xao xuyến quá em ơi,
Mặt nước hồ kia bì sao cho được
Ánh mắt em, ôi dòng suối sáng ngời!...
Cũng có lúc anh hân hoan vui sướng,
Cũng có khi anh thờ thẫn, bồi hồi,
Quên sao được buổi đầu gặp gỡ
Lòng bâng khuâng xao xuyến quá em ơi,...
Buổi ấy chia tay, ngập ngừng chân bước,
Chốc lại ngoái đầu trông bóng em soi,
Mặt nước hồ kia bì sao cho được
Ánh mắt em, ôi dòng suối sáng ngời!...
- III -
Em có hay chăng từ buổi ấy
Bóng hình em luôn hiện rõ trong anh,
Ước gì được bên nhau vui sống
Thì với anh giây phút cũng ngon lành...
Đông Tây hai nẻo em và anh
Hiềm nỗi đường xa núi cách ngăn,
Em có hay chăng từ buổi ấy
Bóng hình em luôn hiện rõ trong anh,...
Vai vác cuốc mà lòng sao ngao ngán,
Muốn ca lên một tiếng cũng không đành,
Ước gì được bên nhau vui sống
Thì với anh giây phút cũng ngon lành...
- IV -
Hãy đào lấy một con sông thật lớn
Để cho thuyền giong thẳng tới biển khơi,
Nếu lòng sông không đá ngầm trắc trở
Thuyền sẽ căng buồm rẽ sóng lướt dòng trôi...
Xinh biết mấy là con thuyền em lái
Nhẹ nhàng trôi trên mặt nước xa vời,
Hãy đào lấy một con sông thật lớn
Để cho thuyền giong thẳng tới biển khơi,...
Nếu như em đã có người mai mối
Em hãy cùng anh nói thực một lời,
Nếu lòng sông không đá ngầm trắc trở
Thuyền sẽ căng buồm rẽ sóng lướt dòng trôi...
- V -
Những tặng vật của em buổi ấy
Anh vẫn nâng niu trân trọng bên người,
Như đôi cá vàng, đôi giày xinh biết mấy,
Muốn xỏ đi, e đất bẩn lại thôi...
Sáng gói kỹ giấu đầu giường cẩn thận,
Tối đem ra ướm thử phút giây thôi,
Những tặng vật của em buổi ấy
Anh vẫn nâng niu trân trọng bên người,
Mở gói ra tưởng gặp em yêu vậy:
Ôi bàn tay sao khéo léo tuyệt vời,
Như đôi cá vàng, đôi giày xinh biết mấy,
Muốn xỏ đi, e đất bẩn lại thôi...
- VI -
Tháng hai tới, mùa xuân cũng tới,
Khắp mọi nhà ngô lúa đã gieo rồi,
Anh hỏi thực: hạt giống tình ta ấy
Đợi khi nào mới gieo xuống em ơi?
Mùa xuân đó biết bao tươi đẹp,
Muôn cỏ cây cùng nảy lộc đâm chồi,
Tháng hai tới, mùa xuân cũng tới,
Khắp mọi nhà ngô lúa đã gieo rồi,
Vườn mía ngọt sao em không chăm nữa
Để nắng thiêu cho mía chẳng còn tươi,
Anh hỏi thực: hạt giống tình ta ấy
Đợi khi nào mới gieo xuống em ơi?
- VII -
Cơm nước thất thường bữa no bữa đói
Nhà anh ngày càng túng thiếu hơn thêm,
Còn mối tình ta em ơi không lẽ
Em chẳng mảy may lo lắng buồn phiền?
Mối tình kia anh ghi sâu trong dạ,
Hiềm một điều không chút vật tặng em,
Cơm nước thất thường bữa no bữa đói
Nhà anh ngày càng túng thiếu hơn thêm,
Nhìn mặt hồ từng đàn cá lượn
Không lưới giăng, đau đớn lại nhói lên,
Còn mối tình ta em ơi không lẽ
Em chẳng mảy may lo lắng buồn phiền?
- VIII -
Vốc nắm giống ra gieo ngoài ruộng
Chỉ thấy cánh đồng hoang vắng khô cằn,
Nồi nước lã mà em đang đun ấy,
Biết khi nào mới hoá bát cơm ăn?...
Lòng anh mến yêu em tha thiết,
Nhưng tình kia đâu chỉ việc riêng anh,
Vốc nắm giống ra gieo ngoài ruộng
Chỉ thấy cánh đồng hoang vắng khô cằn,
Lời em hứa anh còn nhớ mãi:
Suốt đời em nguyện chẳng quên anh!
Nồi nước lã mà em đang đun ấy,
Biết khi nào mới hoá bát cơm ăn?...
44. PHẢI ĐÂU ANH QUÁ THIẾT THA
M. Iu. Lermontov (Nga)
Phải đâu anh quá thiết tha
Phải đâu em đẹp thế là vì anh,
Anh yêu tình cũ gian truân
Qua em yêu quãng đời xuân đã tàn...
Đôi lần anh lặng mơ màng
Ngắm nhìn ánh mắt dịu dàng của em,
Anh say trong những chuyện riêng
Với hình ảnh khác nào em có ngờ...
Tâm tình với ảnh hình xưa
Hiện qua bóng dáng bây giờ của em,
Mượn môi tìm cặp môi quen,
Mượn đôi mắt mới dõi tìm mắt xưa...
45. EM BẮT ANH PHẢI ĐỢI CHỜ QUÁ MUỘN
Detlev von Liliencron (Đức)
Rừng sâu thập thò nghe trộm,
Nhanh nhanh lên em bé bỏng của anh,
Trong lúc chưa tới ban ngày lộn xộn
Tiếng suối khe còn róc rách xung quanh...
Nhanh nhanh lên, nhanh lên
Cô em nhỏ mà anh hằng yêu dấu,
Trong lúc âm thầm lạnh lẽo của trời đêm
Chưa bị gió mai làm loạn ẩu...
Trên ngọn cây long lanh
Sương phản chiếu ánh mặt trời buổi sớm,
Nhanh nhanh lên em bé bỏng của anh
Đừng bắt anh phải đợi chờ quá muộn...
Mặt trời đã thắng rồi:
Cuối cùng đã thấy nàng tha thướt
Mỉm cười bước ra và ngả giữa lòng tôi,
Lũ chim sớm bỗng giật mình bay vút...
46. ƯỚC MƠ
M. Iu. Lermontov (Nga)
Sao ta chẳng được như chim
Mắt hoà sao sáng ngực in mây trời
Dang đôi cánh rộng thảnh thơi
Để ôm ấp một mình người - tự do?
Ước gì ai chắp cánh cho
Để bay về với đồng mùa miền tây,
Với bao lăng tẩm rừng cây
Với di hài tổ tiên đầy cỏ rêu...
Thành xưa gươm gỉ còn treo,
Ngổn ngang khiên gỗ mốc meo dưới thềm,
Ước gì chắp cánh bay lên
Gọi làn gió phủi bụi trên gươm này...
Đàn Êcốt hãy nhẹ tay
Cho thanh âm lại rộn bay khắp trời,
Cho hồn ta được thảnh thơi
Tiếng lòng lắng đọng giữa vời bao la...
Nhưng thôi ước nguyện chi mà,
Đời đen bạc, số kiếp ta ngược dòng,
Ta và mảnh đất cha ông
Giờ đây ngăn cách muôn trùng đại dương...
Cháu con tiên tổ vẻ vang
Nay rầu rĩ giữa tuyết sương quê người:
Chôn rau - gửi xác đôi nơi,
Sao ta chẳng được như người hỡi chim!
1831
47. TRIẾT LÝ CỦA TÌNH YÊU
Percy Bysshe (Anh)
Suối xanh hoà với dòng sông
Sông xanh lại sẽ hoà cùng đại dương,
Gió trời hoà giữa không gian
Với bao tình ý chứa chan ngọt bùi...
Việc đời đâu có lẻ loi
Luật chung đã có ai người chẳng tuân
Đó là: gặp gỡ nên thân,
Em ơi chẳng lẽ chúng mình lại không?...
Núi cao hôn nhẹ trời trong,
Sóng hôn sóng với tấm lòng thiết tha,
Khó lòng tha thứ bông hoa
Hững hờ với bạn phương xa của mình;
Ánh trời hôn mặt đất lành
Ánh trăng hôn nhẹ biển xanh dạt dào,
Sự đời liệu sẽ thế nào
Nếu em vẫn chẳng ngả đầu hôn anh???
48. MẶT ĐẤT VÀ BẦU TRỜI
M. Iu. Lermontov (Nga)
Ta đã chán trời cao hơn đất rộng:
Hạnh phúc giờ đây đen tối quá chừng,
Ta chỉ muốn trên đất này vui sống
Dù đói nghèo nhưng sướng khổ đã từng!...
Lòng ta vẫn ước ao quay trở lại
Những đắng cay hy vọng năm nào,
Ta cười mỉm trước nỗi buồn ngắn ngủi
Và bồn chồn: mộng ước khó thành sao?
Hồn ta đã tự lâu nay sợ sệt
Khi ngó tương lai xa tắp mịt mờ,
Vẫn muốn bay lên giữa trời cao đẹp,
Song lìa đất này lại tiếc ngẩn ngơ...
Thiết thực nhất là những gì vốn có
Nhưng con người ưa kiếm cái cao xa,
Phải đợi đến phút lâm chung mới rõ:
Thế gian này sao lưu luyến hồn ta!...
1831 - 1832
49. NƠI QUÊ LẠ
Joseph Freiherr von Eichendorff (Đức)
Ta nghe khắp cả đường đi
Suối khe róc rách thầm thì quanh ta,
Giữa rừng nước chảy ngân nga
Bâng khuâng chẳng biết lạc qua chốn nào...
Trong im ắng bỗng lao xao:
Sơn ca cất tiếng thanh tao quá chừng
Như khoe trong tiếng ca mừng
Vô vàn cảnh đẹp giữa rừng bao la...
Trăng từ bóng tối ló ra
Khiến ta ngây ngất, khiến ta ngỡ ngàng
Như trong rừng núi thênh thang
Hiện bao biệt thự huy hoàng chân mây...
Như đang rực rỡ đâu đây
Tường vi đỏ trắng nở đầy rừng hoa,
Chắc rằng người đẹp phương xa
Phí hoài năm tháng chờ ta mỏi mòn...
50. THANH ĐỎAN KIẾM
M. Iu. Lermontov (Nga)
Ta yêu ngươi thanh đoản kiếm của ta
Người đồng chí lạnh lùng nhưng sáng quắc
Mà bác thợ Grudi đã rèn nên mài sắc
Trong cuộc chiến tranh quyết liệt giữ tự do...
Bàn tay ngọc ngà trao ngươi lại cho ta
Trong phút chia ly dể làm quà ghi nhớ;
Lần đầu tiên trên ngươi không phải dòng máu đổ
Mà long lanh giọt ngọc châu của đau đớn xót xa...
Cặp mắt đen còn lưu mãi trong ta
Tất cả nỗi buồn đau đầy bí ẩn,
Như thép của ngươi lúc bừng lên lấp lánh
Lúc xạm mờ trong ánh lửa bập bùng...
Ngươi là của ta: một tình yêu mãnh liệt âm thầm,
Một tấm gương, một bạn đường tin cẩn;
Ta nguyện trọn đời không bao giờ buồn nản
Giống như ngươi - người bạn thép kiên cường!...
1838 |