Buồn đêm mưa

Đêm mưa làm nhớ không gian,

Lòng run thêm lạnh nỗi hàn bao la...

Tai nương nước giọt mái nhà

Nghe trời nằng nặng, nghe ta buồn buồn.

Nghe đi rời rạc trong hồn

Những chân xa vắng dặm mòn lẻ loi...

Rơi rơi... dìu dịu rơi rơi

Trăm muôn giọt nhẹ nối lời vu vơ...

Tương tư hướng lạc, phương mờ...

Trở nghiêng gối mộng, hững hờ nằm nghe

Gió về, lòng rộng không che,

Hơi may hiu hắt bốn bề tâm tư...

            Mai sau

                        Mai sau dù có bao giờ...

                                      Nguyễn Du

“Chàng Huy Cận khi xưa hay buồn lắm,

Gió trăng ơi! Nay còn nhớ người chăng?

Hơn một lần chàng đã gửi cho trăng

Nỗi hiu quạnh của hồn buồn không cớ.

Thuở chàng sống thì lòng chàng hay nhớ,

Nỗi nhớ thương không biết đã tan chưa?

Hay lòng chàng vẫn tủi nắng, sầu mưa

Cùng đất nước mà nặng buồn sông núi?

“Chàng yêu lắm nên bị người hắt hủi,

Chàng yêu lâu nên thiên hạ lìa xa;

Chàng tự tình bằng những khúc bi ca,

Chàng tâm sự với buổi chiều quạnh quẽ.

Hỡi trăng gió đã nghe chàng kể lể,

Hồn các ngươi là hồn của người thơ;

Hơi thở chàng thổi trong gió phất phơ,

Đài vũ trụ quen bước người thi sĩ.

“Người một thuở mà chàng sầu vạn kỷ,

Sống một đời chàng tưởng vọng muôn năm;

Gió trăng ơi! Chắc nơi chỗ chàng nằm

Chăn chiếu mục đã nở màu vĩnh viễn.

Hồn đơn chiếc như đảo rời dặm biển,

Suốt một đời như núi đứng riêng tây.

Lòng chàng xưa chốn nọ với nơi này,

Đây hay đó chỉ dựng chòi cô độc.

“Người ta bảo bà mẹ chàng hay khóc

Chia gia tài cho con quý: lệ đau.

Chàng là con một bà mẹ hay sầu

Nên trọn kiếp mắt chàng thường đẫm lệ.

Người thi sĩ đã nguyện cầu Thượng đế

Một đôi lần, nhưng vốn nghiệp đi hoang

Thì chết rồi, chắc người vẫn lang thang

Như buổi sống, ở trong bầu trăng gió.

Ở địa ngục, hay thiên đường, không rõ...”

Chiều nay đây nửa thế kỷ hai mươi,

Viết dăm câu tôi gửi lại vài người

Những thế hệ mai sau, làm bè bạn...

Hỡi ai đó, có nhớ lòng Huy Cận,

Gọi gió trăng mà thỏ thẻ lời trên,

Rất thương yêu, xin nhớ gọi dùm tên

Rất an ủi của bạn chàng: Xuân Diệu.

       Trò  chuyện

                    I

Chiều lại xuống ở trên lầu cô tịch;

Chờ thi nhân đã chết tự ngàn xưa

Nói chuyện cùng.

               - Chiều không nắng không mưa,

Không sương gió, chỉ có sầu vạn thuở.

Đời hiu quạnh, thời gian nghiêng bóng nhớ,

Phố không cây thôi sầu biết bao chừng;

Chỉ mơ hồ trùng điệp vói mông lung,

Buồn vạn lớp trên mái nhà dợn sóng.

                        II

Nghìn năm trước, thuở các người mơ mộng,

Yêu trăng sao và thương nhớ gió may,

Mê giai nhân, liễu mảnh, với hồ đầy,

Màu năm tháng cũng ngậm ngùi thế nhỉ.

Cùng một hận chuyền nhau từng thế kỷ

Thì về đây! Hỡi thi sĩ muôn xưa!

Chiều hiu hiu khêu gợi nhớ nhung hờ,

Câu tâm sự gọi duyên người kim cổ.

                        III

Em chiêu niệm các anh, hồn rang lửa,

Đuốc muôn sao đã thắp ở mặt trời.

Hãy về đây hỡi thi sĩ muôn đời

Đời lạnh thế, mình em sao chịu nổi.

Trời! Ảo não những chiều buồn Hà Nội,

Hồn bơ vơ không biết tựa vào đâu;

Mây không bay, thương nhớ cũng không màu,

Nắng không xế và lòng sầu mất hướng.

HC.

Nguồn: Lửa thiêng. Thơ Huy Cận. NXB Đời nay, 1940.